PostNL-uitgifte PostEurop Oude postroutes: top-emissie - Postzegelblog

PostNL-uitgifte PostEurop Oude postroutes: top-emissie

14

Oude postroutes [2]PostEurop, de organisatie waarin alle Europese nationale postbedrijven samenwerken, heeft voor 2020 besloten aan het gemeenschappelijk filatelistische thema Oude postroutes een ontwerpwedstrijd ‘The Europa Stamp Best Design Competition’ te verbinden. PostNL geeft een postzegelvel uit met zes postzegels voor internationale bestemmingen.
Niet alleen om de hedendaagse karakter en heldere uitstraling maakt deze historisch getinte emissie kans op de hoofdprijs, maar ook door de ingenieuze en vindingrijke ‘samenwerking’ van afbeelden en verbeelden van het thema, waardoor je postrouterit als het ware ervaart én meebeleeft. Deze emissie steekt (volgens mij) met kop en schouders boven eerder uitgegeven postzegelseries uit. Echt een top-emissie!

Oude postroutes: uitgiftedatum 11 mei 2020

Vel Oude postroutes

De blauwe afbeeldingen op het postzegelvel zijn een ets van Jan Mulder, een verticale uitsnede van een schilderij van Jan Wouwerman [2 x] en een prent van een anonieme kunstenaar. Op het horizontale postzegelpaar verbeelden de gouden gelijkzijdige driehoeken een activiteit, terwijl beide evenwijdig lopende gouden balkjes inactiviteit en rust symboliseren tijdens de postrouterit.

Oude postroutes: gelaagde postzegelafbeeldingen

De afbeeldingen van beide postzegels en tabs zijn op een drietal verschillende niveaus geplaatst, waardoor het ene op de voorgrond en het andere op de achtergrond terechtkomt. Voor een juiste inzichtelijke begripsvorming de onderscheidingen:

  1. Laag met drie blauwkleurige afbeeldingen.
  2. Laag met goudkleurige symbolen.
  3. Typografische laag met gestreepte postroute.

1) Laag met drie blauwkleurige afbeeldingen


Oude postroutes (1)

Postiljon te paard, Jan Mulder (1786-1817)

Postiljon te paard, Jan Mulder (1786-1817)

Rijksmuseum / CC0

Op de eerste postzegel zit een postiljon op een galopperend paard met een hoorn aan zijn mond. Op de achtergrond van een koperen plaat met de geëtste afbeelding ‘Postiljon te paard’ van Jan Mulder (1786 – 1817) staat een speelse verwijzing naar de molen van papierfabrikanten C. en J. Honing uit Zaandijk. Op de tafel voor het huis staan bijenkorven.

Oude postroutes - 2

Rechts op beide postzegels staan twee dezelfde afbeeldingen. Op deze verticale uitsnede steekt een paard tijdens een haltepauze zijn hoofd in een houten emmer en drinkt. Dit detail is afkomstig van het olieverfschilderij ‘Het bonte paard’ (41½ x 36 cm) van Jan Wouwerman (1629 – 1666).Voor de boerderij/herberg staat een paard te drinken. Rechts van de jonge vrouw zitten twee personen. Op de voorgrond scharrelen scharrelen enkele kippen en links vertrekt een reiziger.

Het bonte paard, Jan Wouwerman (1629-1666)

Het bonte paard, Jan Wouwerman (1629-1666)

Jan Wouwerman / Public domain

Op de tweede postzegel zitten twee postiljons op de bok van een postkoets, die door twee paarden wordt voortgetrokken. Op de oorspronkelijke prent, waaraan de
postzegelafbeelding is ontleend, staan vier paarden. Het postzegelformaat blijkt niet toereikend te zijn voor een vierspan. Vóór het afgebeelde tweespan zijn nog details van het dubbele haamhout zichtbaar, waarmee beide ontbrekende paarden de wagen ook voorttrokken.

2) Laag met goudkleurige symbolen


De gelijkzijdige gouden driehoek en de twee smalle evenwijdig lopende gouden balkjes verwijzen op een grafische manier naar actie- en rustmomenten tijdens een postroute van A naar B.

3) Typografische laag met gestreepte postroute


Een meanderende typografische baan in combinatie met een dito lopende postroute-verbeelding (gouden streepjes; geel gekleurd) slingeren met haakse bochten om de blauwe postzegelafbeeldingen heen vanaf de tab linksboven via beide postzegels naar de tab rechtsonder.

  • De gouden streepjes verbeelden stuk voor stuk wisselstations, waar postiljons eten/rusten/slapen, paarden worden ‘ververst’, post wordt afgeven/ingenomen en in-/uit-/overstappen van betalende passagiers.
  • Deze postzegel- en beelddoorlopende route-aanduiding verbeeldt de kriskras door Europa (destijds Habsburgse Rijk en de Nederlanden) lopende netwerk van postroutes van Von Thurn und Taxis.
  • Via deze banen werd het geschreven woord vanaf de 16e tot de 19e eeuw in ons werelddeel vervoerd.
  • Het geschreven woord wordt door de typografische postzegeltekst (postroute, Nederland 2020, internationaal, 1, Europa [2 x]) gesymboliseerd.
  • Het ‘postzegel-beelddoorloper-effect’ symboliseert tevens het overschrijden van talloze Europese binnengrenzen van hertogdommen, koninkrijkjes en vorstendommen.

Familie-lijfspreuk én functie-uitoefening

De koeriersfamilie uit Lombardije (Italië), Von Thurn und Taxis (aanvankelijk werd familienaam Tasso gebruikt), domineerde vier eeuwen aaneen de postbezorging in Europa met de Latijnse lijfspreuk “Cito, cito, cito, citissim”. In het Nederlands luidt het devies “Snel, snel, snel, supersnel”. Vanuit dit credo heeft het grafische ontwerpersduo Anne Schaufeli en Huub de Lang van Studio026 uit Arnhem het concept ontwikkeld.

  • De postiljons moesten de post zo snel mogelijk van A naar B brengen. Het gebeurde eerst te paard (wel snel, maar met weinig post) en later met de postkoets (minder snel, maar meer post!). Beide postzegelafbeeldingen geven twee middelen van vervoer in opeenvolgende tijd-momenten weer (beweging/verandering in de tijd).
  • Middels het estafettesysteem kon post bijzonder snel en efficiënt vervoerd en bezorgd worden. Langs de routes bevonden zich talloze wisselstations/-haltes, waar’verse’ postiljons en nieuwe paarden na een korte wisselpauze de postroute konden vervolgen met zo min mogelijk tijdverlies. De route van A naar B kenmerkte zich door wisseling van actie en rust op opeenvolgende plaatsen (beweging/verandering van geografische plaats).

Meer postkoets-postzegels

NVPH 422 - Dag van de postzegel, postkoetsNVPH 1926b 150 jaar postzegels

Aanvankelijk waren postkoetsen open wagens of karren (nvph 422 & nvph 1926b). Naderhand werden het gesloten wagens door toename van de hoeveelheid post (zie afbeelding postkoets met vierspan). Bijkomend voordeel ervan was ook dat tegen betaling passagiers meegenomen konden worden.

Aantrekkelijk geactualiseerd én doorwrocht!

De informatie over de postroute-rit van A naar B is ruimschoots aanwezig in het totaalontwerp. Het tegengestelde is niet alleen aanwezig in de vervoermiddelen (paard – postkoets), het tempo (galop – draf), maar ook in de postomvang (weinig – veel), het oponthoud (actie – rust), de vormgeving (afbeelden – verbeelden) en de kleur (blauw – goudkleur). Kenmerkende en essentiële aspecten tijdens de postroute opgedaan direct (middels afbeeldingen) en indirect (middels verbeeldingen / verwijzingen) zijn aan de orde, waardoor het ontwerpersduo ons als het ware een inleef- en invoelbaar ‘ooggetuige verslag’ geeft, wat juist is afgelopen.
Het postzegelthema Oude postroutes speelt in ’t geheel op een weinig in het oog vallende manier toch een ogen openende, dominerende én verbindende hoofdrol. Het ontwerpersduo heeft zich terdege in allerlei bochten gewrongen, gelijk de postroute, om het postzegelonderwerp te optimaliseren. Naar ik hoop zullen ook velen (vooral na lezing van mijn ontrafeling / analyse) van dit doorwrochte ontwerp genieten!

Beide brieven zijn vanuit Middelburg naar Ghendt in 1669 en ook naar Gent in 1697 verzonden via Thurn and Taxis. Het Thurn and Taxis-tarief bdroeg 4 Sols port. De afbeeldingen zijn afkomstig uit de Corinphila Veilingen (veiling 240, kavel 22).

Verplaatsing emissie Fietshistorie

De emissie Fietshistorie; die volgens de planning ook op 11 mei zou worden uitgegeven, wordt verplaatst naar 17 augustus 2020.

Gratis online postzegelcatalogus

Kijk in onze catalogus voor meer postzegels
Thematisch Nederland Nederland



Nieuwsgierig naar de nieuwste postzegel- en postzegelproducten?

Kijk dan bij Collect Club.

Beoordeel met 1 sterBeoordeel met 2 sterrenBeoordeel met 3 sterrenBeoordeel met 4 sterrenBeoordeel met 5 sterren (8 stemmen, gemiddeld: 4,00 uit 5)
Loading...
PrintSchrijf een reactie

Bate Hylkema schrijft vanaf 1980 artikelen over filatelie en woont in het Friese Beetsterzwaag.

Reacties (14) Schrijf een reactie

  • Wil op 3 mei 2020 om 13:06

    Beste lezer,

    ben het met Bate eens, dit zijn mooi gevlochten postzegels, met scherpe kleur-accenten, aanwinst.

  • Hans Kremer op 4 mei 2020 om 21:55

    De diligence met vier paarden komt van een prent in het Rijksmuseum
    https://www.rijksmuseum.nl/en/collection/RP-P-OB-87.608

    De postzegel is in spiegelbeeld afgebeeld.

    Niettemin een paar fraaie postzegels.

  • Ed op 11 mei 2020 om 14:32

    Mooie zegels.
    Interessant om vandaag weer de persberichten van Post NL te ontvangen en opnieuw te constateren dat de zegels nog niet via de website te verkrijgen zijn…

  • Ed op 11 mei 2020 om 16:44

    en nu inmiddels wel…

  • Ger op 12 mei 2020 om 17:52

    @Ed, vreemd inderdaad. Enige tijd gelezen waren nieuwe zegels soms al weken van tevoren te bestellen en nu zijn ze met moeite op de dag van uitgifte verkrijgbaar. Wat zou het idee hierachter zijn?

  • Ger op 12 mei 2020 om 17:53

    gelezen = geleden

  • Ed op 12 mei 2020 om 21:23

    @Ger, ik weet niet of er een idee achter zit, denk eerlijk gezegd van niet. Het is wel een communicatie-abc’tje, dat als je een bericht uitstuurt met een link naar je website, dat je zorgt dat die website dan wel up-to-date is. Je vraagt immers in je bericht aan de lezer om door te linken (en in dit geval te bestellen).

  • Ger op 13 mei 2020 om 12:22

    @Ed, dat klopt inderdaad! Ik begin bijna terug te verlangen naar het aloude filatelieloket ;-)

  • Jan1964 op 14 mei 2020 om 01:54

    Ze zijn sinds de Decemberzegels trager met informatie geworden. Er schijnt ander management bij PostNL voor Collect Club te zijn. Het blad Collect gaf eerder vooral informatie over komende uitgiftes, nu is het meer een terugblikblad geworden. Ik ben benieuwd of we het programma 2e helft 2020 pas in juni in Collect zullen zien of eerder.

  • Willem op 14 mei 2020 om 09:04

    In Collect 101 staat alles keurig uitgelegd.

  • Pieter Lanting op 20 mei 2020 om 16:21

    Waar kan ik deze zegels kopen? Of zijn deze zegels alleen voor mensen die ze in een album stoppen? Ik wil deze zegels namelijk gebruiken voor correspondentie met mijn buitenlandse contacten. Zij zullen daar blij mee zijn.

  • Ger op 20 mei 2020 om 17:17

    @Pieter, zie:
    https://shop.postnl.nl/webshop/collect-club/oude-postroutes-6-vel-int1

  • Pieter Lanting op 22 mei 2020 om 10:31

    GGer:
    Dank je wel. Bij de Post kon men er niet naar verwijzen toen ik hun belde. Ik ben helemaal blij hiermee.

  • Ger op 22 mei 2020 om 12:53

    Blij dat ik je heb kunnen helpen @Pieter! Snel bestellen dan maar;-)

Schrijf een reactie

(registratie is niet nodig)