In 2025 werd een groot feest gevierd voor de inwoners van Wijk bij Duurstede. WIJK725 is de viering van het 725-jarig bestaan van de stadsrechten van Wijk bij Duurstede. Het jubileumjaar start op 1 januari 2025 en er zullen gedurende het hele jaar verschillende festiviteiten en evenementen plaatsvinden. Wat er allemaal georganiseerd is vindt u in de link aan het einde van de blog. Maar wat weet u van Wijk bij Duurstede? Of kent u de stad als Dorestad, van die bekende schoolplaat en de Vikingen?
Gerelateerde artikelen
Wijk bij Duurstede
Wijk bij Duurstede is een vestingstad in het zuiden van de provincie Utrecht. De gemeente telt 23.712 inwoners (CBS: 1 januari 2026). Door en langs Wijk bij Duurstede stromen de waterwegen Nederrijn, Lek, Kromme Rijn en het Amsterdam-Rijnkanaal. De gemeente grenst aan de gemeenten Houten, Bunnik, Utrechtse Heuvelrug, Culemborg en Buren.
Centrumkaart van Wijk bij Duurstede. Bron: Wikipedia.
Vlag van Wijk bij Duurstede
De vlag werd op 27 april 1971 bij raadsbesluit door de gemeente aangenomen. De kleuren zijn gelijk aan de gebruikte kleuren in het wapen van Wijk bij Duurstede. De vlag kan als volgt worden beschreven: Twee horizontale banen van gelijke hoogte, rood en geel; in de rode baan staan drie witte zuilen, gelijk verdeeld over de lengte van de vlag.
De kleuren en de zuilen zijn ontleend aan het gemeentewapen. Het ontwerp was van de gemeente zelf.
Wapen van Wijk bij Duurstede
De plaats Wijk, gelegen bij kasteel Duurstede verkreeg omstreeks 1300 stadsrechten van Gijsbrecht II van Abcoude, zoon van Zweder van Zuylen en gehuwd met een erfdochter van Abcoude. Het stadswapen is afgeleid van dat van het geslacht Van Abcoude. De drie zuilen zijn afkomstig uit het wapen van het geslacht Van Zuylen. Het wapen, zonder kroon en schildhouders, is in ieder geval sinds 1512 op zegels van de stad gebruikt. Het wapen, inclusief kroon en schildhouders, zijn in 1816 door de burgemeester aangevraagd. Sinds de gemeentelijke herindeling van 1996 (toevoeging van Cothen en Langbroek) gebruikt de gemeente in de communicatie een logo in plaats van het gemeentewapen. Het gemeentewapen is, voor zover bekend, nog steeds formeel aan Wijk bij Duurstede toegekend.
Wapen: Van goud beladen met eene fasce van keel, waarop 3 zuilen van zilver. Het wapen gedekt met eene kroon met 5 fleurons, alles van goud, en vastgehouden van weerskanten door een klimmende leeuw in zijne natuurlijke kleur.
Wijk bij Duurstede (historie en toekomst)
Tijdens de Romeinse tijd bevond zich op de plek van het huidige Wijk bij Duurstede aan de Rijn een Romeins castellum, wellicht Levefanum. Ook liep de noordelijke grens (limes) van het Romeinse Rijk dwars door Wijk bij Duurstede.
De Noormannen voor Dorestad (van illustrator Isings): Op de voorgrond een drakenschip met buit. Op de loopplank een hoofdman met banier en schild. Op de voorplecht een bart met een psalliter in de hand. Op de achtergrond het brandende Dorestad, vluchtende burgers en vikingen die de buit afvoeren Bron: Wikipedia.
In de vroege middeleeuwen moet hier een van de belangrijkste handelsplaatsen van Noordwest-Europa hebben gelegen: Dorestad. Lange tijd is aangenomen dat deze stad rond 850 bezweek door aanvallen van de Vikingen. Inmiddels wordt een combinatie van natuurlijke en (kerk)politieke factoren tezamen met de verschuivende machtsverhoudingen gezien als een meer waarschijnlijke verklaring voor de neergang van Dorestad. De Rijnbedding zou zich wat verplaatst hebben, terwijl de haven in dezelfde tijd zou zijn begonnen te verzanden. Daarenboven kwam er een waterstijging. Het verval van Dorestad betekende een periode van bloei voor Tiel, Deventer en later Utrecht, die nu vrij spel hadden. Er zijn vele vondsten gedaan in en rond Wijk bij Duurstede uit deze geschiedenisperiodes, die te zien zijn in Museum Dorestad.
In het jaar 2000 een groot feest i.v.m. 700 jaar Wijk bij Duurstede.
Wijk bij Duurstede kreeg in 1300 stadsrechten van Gijsbrecht van Abcoude. De plaats was gebouwd aan een in 1270 gebouwde woontoren die zou groeien tot Kasteel Duurstede. Waarschijnlijk is kort daarop ter verdediging van de stad begonnen met het aanbrengen van een aarden omwalling en omgrachting waarbij voor de omgrachting deels gebruik werd gemaakt van de oude rivierbeddingen. Midden 14e eeuw werd de stad in oostelijke richting uitgebreid en vermoedelijk werd in dezelfde periode de stad voorzien van een stadsmuur met stadspoorten (zoals de Veldpoort) en versterkingstorens. De stadsmuur en omgrachting werden rond 1445 vernieuwd.
Op 1 januari 1996 vond er een grote gemeentelijke herindeling plaats. De toenmalige gemeente Wijk bij Duurstede werd samengevoegd met de zelfstandige gemeenten Cothen en Langbroek.Sinds deze fusie vormen deze drie kernen samen één grote gemeente onder de naam Wijk bij Duurstede. Door de fusie werd het grondgebied van de gemeente aanzienlijk vergroot en strekt het zich sindsdien uit over het landelijke gebied tussen de rivier de Lek, de Kromme Rijn en de Utrechtse Heuvelrug.
St. Jan de Doperkerk
Sint Jan de Doperkerk aan de Markt in het oude stadscentrum, middeleeuwse pseudobasiliek met een laatgotische toren die drie geledingen zou krijgen, naar het voorbeeld van de Utrechts Domtoren, waarvan echter alleen de onderste en een klein deel van de middelste is voltooid. De kerk bezit het Kiespenningorgel uit 1631 en het Harrison & Harrisonorgel uit 1883. In het Zuidertransept staat een klein orgel van de orgelmakers Van Vulpen, de kas is gemaakt door Friedrichs.
Fibula van Dorestad (PostEurop 2025)
De samenwerkende postbedrijven in Europa geven al meer dan 65 jaar postzegels uit met een gemeenschappelijk thema. Sinds 2002 is aan deze uitgifte een ontwerpwedstrijd verbonden: de EUROPA stamp best design competition. De competitie wordt uitgeschreven door PostEurop, de organisatie waarin alle Europese nationale postbedrijven samenwerken. Het thema voor de gemeenschappelijke Europese postzegeluitgifte voor 2025 is ‘National Archaeological Discoveries’. Naar aanleiding van dit thema geeft PostNL op 9 mei 2025 het postzegelvel Fibula van Dorestad uit.
Een van de beroemdste archeologische vondsten van ons land is de 8,5 cm grote fibula van Dorestad. De mantelspeld is rond 800 na Chr. gemaakt. In 1969 werd de fibula gevonden in een waterput uit de tijd van Dorestad, waar nu Wijk bij Duurstede ligt. In de tijd van het koningschap van Karel de Grote van de Franken (768-814) was Dorestad de grootste en rijkste handelsstad van Nederland. De gouden fibula is ingelegd met verschillende kleuren glas, sierstenen van almandijn, parels en email. In de loop van de tijd zijn enkele stenen verdwenen, net als de speld aan de achterkant. Er zijn diverse vormen te herkennen in het inlegwerk, zoals kruisen, voluten en een boompje met bladeren en vruchten. De kruisen van de sierstenen en de parels duiden er waarschijnlijk op dat de broche is gedragen als subtiele propaganda voor het toen steeds populairder wordende christendom in Nederland. Ronde fibula’s werden hoofdzakelijk door dames gedragen en vooral hooggeplaatste dames droegen het nieuwe geloof uit. De stijl van de fibula van Dorestad is die van kerkelijk edelsmeedwerk, gemaakt in Bourgondische ateliers uit de tijd van Karel de Grote. De fibula, een van de topstukken van het Rijksmuseum van Oudheden in Leiden, is opgenomen in de Canon van Nederland bij het thema Karel de Grote.
De fibula is in goud uitgevoerd, wat natuurlijk vroeg om de uitgifte van een postzegel met goud.
Fibula van Dorestad uit circa 775-800 gevonden in een put, thans in het Rijksmuseum van Oudheden te Leiden. Bron: Wikipedia.
Met dank aan Peter Janssen van www.frankeerstempel.nl voor de stempels in deze blog.
Meer info:
725 jaar Wijk bij Duurstede: https://wijk725.nl/
Museum Dorestad: https://www.museumdorestad.nl/
Gerelateerde artikelen
Reacties (0)
Schrijf een reactie
(registratie is niet nodig)