Geschiedenis VPRO

In 1870 ontstond de Nederlandse Protestanten Bond (NPB), een (kerk)genootschap van vrijzinnig protestanten. Vanuit dit NPB kwam de Centrale Commissie voor het Vrijzinnig Protestantisme voort, die in 1926 de aanzet gaf tot de oprichting van de Vrijzinnig Protestantse Radio Omroep (V.P.R.O.). Vooral in de beginjaren had de omroep het moeilijk omdat ze als laatste opgericht van de oorspronkelijke omroepen niet veel zendtijd kreeg en regelmatig moest wisselen van zender. Pas na het zendtijdbesluit van 1930 kreeg de omroep een vaste plaats in het Hilversums bestel met vooral uitzendingen van kerkdiensten en cultuurprogramma’s. Grote namen in de beginjaren waren Everhard Spelberg en Nicolette Bruining, die dertig jaar voorzitter was.

Op 9 maart 1941 werd de VPRO in het kader van de gelijkschakeling ontbonden en vervangen door de Nederlandsche Omroep (NO). Tot eind 1941 maakte het Vrijzinnig Protestantsch Kerkcomité (VPK), als rechtsopvolger van de VPRO, programma’s in de zendtijd van de NO. Na de bevrijding poogde de overheid één nationale omroep te formeren, maar dat mislukte. Vanaf begin 1947 was de VPRO weer in de ether.

35 jaar VPRO (1926 – 1961).

Aan het einde van de jaren zestig vond een cultuuromslag plaats: een nieuwe generatie programmamakers kon de ledenvergadering overtuigen om de statuten te wijzigen zodat de dominees aan het roer werden vervangen door vertegenwoordigers van de flowerpowergeneratie. Hierna maakte de omroep naam met baanbrekende, vernieuwende, en op een heel eigen wijze, vrijzinnige programma’s. De naam V.P.R.O. werd gewijzigd in VPRO om aan te geven dat de oorspronkelijke betekenis van de letters definitief was losgelaten. Vandaag is de statutaire naam Omroepvereniging VPRO.

40 jaar VPRO (1926 – 1966).

Sinds 1998 is de VPRO gehuisvest op het Hilversumse Media Park in Villa VPRO, gevestigd aan het Wim T. Schippersplein, een eigenzinnig vormgegeven kantoorpand ontworpen door het Rotterdamse architectenbureau MVRDV, dat een verzameling van elf door Hilversum verspreide villa’s vervangt.

Villa VPRO. Foto: Marco Raaphorst / Wikipedia.

Televisie

Ook werd de VPRO de omroep van het Simplisties Verbond van Kees van Kooten en Wim de Bie, BG-TV van onder anderen Emile Fallaux en Jan Eilander, en Diogenes van onder anderen Jan Blokker, Roel van Broekhoven en Hans Fels;

Nederland (2011): Uit de serie 60 jaar TV – Kees van Kooten en Wim de Bie in Keek op de Week.

in de jaren negentig van DNW/De Nieuwe Wereld van onder anderen George Brugmans en Frank Wiering, Noorderlicht; Theo en Thea van Arjan Ederveen en Tosca Niterink; Hertenkamp, Jiskefet, Tegenlicht en R.A.M.. Meer recente programma’s zijn onder andere De avondshow met Arjen Lubach, De wereld van de Chinezen met Ruben Terlou, VPRO Tegenlicht, Zomergasten, 100 Dagen voor de Klas en 100 dagen in je hoofd met Tim den Besten en Nicolaas Veul, Buitenhof, Hoofdzaken, Onze man bij de Taliban met Thomas Erdbrink en De Sekszusjes met Krista Arriëns en Marcelle Arriëns.

Nederland (2012): Uit de serie 60 jaar TV – Tosca Niterink en Arjan Ederveen in Theo en Thea.

Logo VPRO

• Lex Barten ontwierp in 1926 het eerste logo voor de VPRO: de vier letters als twee paren onder elkaar met een zendmast en ronde zendstralen.
• Jan Bons ontwierp in 1966 een logo met een op helvetica-letters gebaseerd bescheiden woordmerk.
• In 1971 ontwierp Jaap Drupsteen het volgende logo voor de VPRO: een Amerikaans aandoend vignet met grote sierlijke letters in zachte vormen, geïnspireerd op het Coca-Cola-logo.
• Na tien jaar was het Willem van den Berg die als tegenreactie op het voorgaande logo in 1981 een beeldmerk creëerde met vlijmscherpe letters op een net zo scherpe V-schaduw. Dit logo was 28 jaar in gebruik.
• Op 24 augustus 2010 introduceerde de VPRO zijn huidige vormgeving. Ontwerpbureau Thonik, dat het ontwerp voor zijn rekening nam, gaf het logo daarnaast talloze verschijningsvormen mee. In 2019 vernieuwde ze hun tien jaar oude logo tot wat het nu is.

Een overzicht van door de VPRO gebruikte beeldmerken door de jaren heen. Bron: Wikipedia.

Met dank aan Peter Janssen van www.frankeerstempel.nl voor de stempels in deze blog.

Meer info:

VPRO: https://www.vpro.nl/

VPRO-gids: https://www.vprogids.nl/

Kijk in onze catalogus voor meer postzegels
• Thematisch

Nieuwsgierig naar de nieuwste postzegel- en postzegelproducten?