Draaiorgels op postzegels - Postzegelblog

Draaiorgels op postzegels

3

Om zomaar eens een wat ander onderwerp aan te snijden…Door er het een en ander bij te zoeken kwam ik een website tegen www.hanstimmerman.nl, een aanrader als je orgels op postzegels wilt zien. Een echt onvoorstelbare hoeveelheid gesorteerd op land van uitgifte. Wat me, ook op de gemelde website, opviel is dat er weinig draaiorgels te vinden zijn op postzegels en daar ben ik verder naar gaan zoeken. Ik vond alleen de zegel van Nederland (NVPH 1226).


Een ander schetsontwerp voor de Europazegels 1981 laat ook een gedeelte van een orgelboek zien. Deze zegel is niet uitgevoerd maar het idee is wel op de FDC terug te vinden.

Omdat alle pijpen maar ook de soms aanwezige accordeons, drums en poppen met belletjes et cetera aangestuurd worden met ponsingen in het boek moeten deze voor bijna elk orgel apart worden gemaakt. Wie beheerst dit bijzondere vak nog?

Draaiorgels zijn waarschijnlijk ontstaan in Italië waar Anselmo Gavioli in 1892 het patent had van het boekorgel, een draaiorgel dus dat werkt met een draaiorgelboek. Anselmo was de uitvinder van het pneumatisch systeem om dergelijke boeken uit te kunnen lezen. Daarvoor hadden de orgels cilinders met pinnen daarop waardoor lengte en variatie van de muziekwerken beperkt was. In Vlaanderen kon je al snel op diverse plaatsen de zogenaamde dansorgels vinden, van heinde en verre trok men er heen voor wat uurtjes vermaak. Het systeem is gelijk aan de draaiorgels die we soms nog in winkelstraten zien alleen zijn deze niet mobiel.

De zegetocht van de draaiorgels in Nederland dateert al van 1875 toen de Belg Leon Warnies een bedrijf in Amsterdam begon dat in 1932 werd voortgezet door de bekende familie Perlee. De werkplaats op de Westerstraat 119 is nog steeds op afspraak te bezoeken en daar is te zien hoe de orgels worden gerepareerd en beschilderd. Daar zijn ook de vakmensen die kunnen laten zien hoe een orgelboek wordt gekapt, zoals het maken van de ponsingen in het orgelboek wordt genoemd. Enkele Perlee-orgels hebben de status van Rijksmonument, een waardering die misschien ook in een serie zegels tot uitdrukking kan worden gebracht, of halen de beslissers over het uitgifteprogramma bij PostNL hun neus op voor dit stukje cultuur? Het draaiorgel is op een bijzondere manier verbonden met Holland en Amsterdam in het bijzonder. Als een bekende koekenbakker een reclame in de stad opneemt moet hij zich laten zien, voor veel toeristen hoort het draaiorgel bij de Amsterdamse sfeer en in het decor van “Ik hou van Holland” is er ook een ereplekje gereserveerd.

Voor draaiorgels moet je naar musea, maar soms zie je ze nog bijvoorbeeld op een nostalgische kermis al heb ik het vermoeden dat daar achter een mooi front moderne techniek verwerkt is. Je verwacht immers de orgelpijpen in de openingen te kunnen zien.

En dan de aanleiding van dit stukje, hoewel ik soms twijfel over het opnemen van echt persoonlijke postzegels in een verzameling kun je dit poststuk niet negeren, temeer omdat er verder zo weinig van dit onderwerp te vinden is.  Een orgeleigenaar die voor het aanvragen van vergunning een super visitekaartje afgeeft, een persoonlijke zegel met zijn orgel erop, de afbeelding op de enveloppe en dan ook nog de adressering in kleur. Jammer dat zoveel moois uiteindelijk vaak in de “ronde archieven” belandt.

Gratis online postzegelcatalogus

Kijk in onze catalogus voor meer postzegels
Thematisch Chili Griekenland Nederland



Nieuwsgierig naar de nieuwste postzegel- en postzegelproducten?

Kijk dan bij Collect Club.

Beoordeel met 1 sterBeoordeel met 2 sterrenBeoordeel met 3 sterrenBeoordeel met 4 sterrenBeoordeel met 5 sterren (2 stemmen, gemiddeld: 5,00 uit 5)
Loading...
PrintSchrijf een reactie

Reacties (3) Schrijf een reactie

  • yvonne kruse op 12 november 2012 om 09:27

    Het draaiorgel is inderdaad een “ondergeschoven kindje” in onze cultuur. Leuk artikel!!

  • Cees op 12 november 2012 om 09:50

    Leuke bijkomstigheid is als men een horizontale lijn trekt onder de twee wielen van het draaiorgel op de postzegel van Nederland en deze doortrekt tot onder de steun, het orgel nooit van zijn plaats is te krijgen.

  • willem hogendoorn op 12 november 2012 om 17:23

    Leuk artikel Franc, ga zo door! En, een persoonlijke postzegel in je verzameling is een leuke aanvulling, dus geen probleem van maken.

Schrijf een reactie

(registratie is niet nodig)