Jubileumzegels 100-jarig Nederlands Openluchtmuseum - Postzegelblog

Jubileumzegels 100-jarig Nederlands Openluchtmuseum

5

Het postzegelvel 100 jaar Nederlands Openluchtmuseum in Arnhem brengt met vijftien foto’s, verdeeld over tien postzegels én vijf rechter velranden (tabs), ‘hulde’ aan het dagelijkse in de 20e en 21e eeuw (toen en nu).

De link naar het heden wordt met foto’s van kinderen met smartphone (foto 4) en tabletcomputer (foto 11) aangebracht. Hiermee geeft het ontwerpersduo Christine Alberts & Patric Coppens (Bureau Coppens-Alberts) aan dat het Openluchtmuseum een museum van deze tijd is.

[1] vrouwen aan de schoonmaak (1920-1940), [2] op de markt 91920-1940), [3] vrouwen aan het naaien (ca 1960).

De eigentijdse uitstraling wordt grafisch bereikt door drie zwart-, drie rood-, drie groen-, drie blauw- en drie paarsgekleurde foto’s op te voeren. De deels nostalgische foto’s krijgen hierdoor een hedendaagse lading en uitstraling, die met sepiagekleurde afbeeldingen niet was ontstaan.

[4] jongens met smartphone (2010), [5] kinderen in het verkeer (ca 1960), [6] spelende kinderen (1920-1940).

Door het maatverschil per foto is een levendig ritme ontstaan, geheel passend bij de dynamiek en levendigheid van dit moment. De vijftien foto’s geven vijf uit het leven gegrepen invalhoeken (thema’s) weer als mobiliteit (foto’s 4, 11 & 15), recreatie en vakantie (foto’s 10, 13 & 14), wonen (foto’s 7, 8 & 9), spelende kinderen (foto’s 5, 6 & 12) en huishouden (foto’s 1, 2 & 3).

[7] gastarbeiders pension in de Vondelstraat (1975), [8] vrouwen voor een plaggenhut in Tange in Drente, 13 km zuidoostelijk van Hogezand (1907), [9] televisie kijkende kinderen (ca 1960).

De ontwerpers hebben gekozen voor een panoramische aanpak met de foto’s, die van links naar rechts zijn te lezen. Daarbij valt niet alleen de levendige en onregelmatige afwisseling in kleur op, maar ook die van de foto’s, welke in een niet-chronologische volgorde wisselend het heden, de toekomst en het verleden fotografisch belichten.

Bij een bezoek aan het museum wordt de bezoeker ook met deze a-chronologische volgorde geconfronteerd. Oude en meer recente boerderijen, bedrijfjes, molens en huizen met de nodige gebruiksvoorwerpen en meubels staan er immers ook door elkaar.

Dus niets nieuws onder de zon op de vijftien levendig bijeengebrachte foto’s van de tien jubileumpostzegels. In het totaalbeeld staat het verstrijken van de tijd er centraal.

[10] bermtoerisme (ca 1960), [11] jongens met tablet op de camping (2011), [12] schaatsen bij het Openluchtmuseum (1949).

De verticale perforatie van de beeld-doorlopende-postzegels (door tien van de vijftien foto’s) stellen de tijdslijn (die verschillende tijden suggereert) en de geografische grenslijn (die verschillende plaatsen en regio’s aangeeft) voor, wanneer en waar de foto’s in de loop der tijden op verschillende plaatsen zoal zijn gefotografeerd.

[13] Schiphol (ca 1960), [14] pompstation Hazeldonk ten zuiden van Breda, nabij de Belgische grens (1985), [15] hooiwagen (1920-1940).

Ter overdenking . . . en mét twee vragen!

Naar aanleiding van de negatieve reacties op de ‘in-delen-kapot-geperforeerde-Openlucht-postzegel-afbeeldingen’ nog het volgende ter overdenking:

Tussen de ‘buitenkant’ (uiterlijk) en de ‘binnenkant’ (innerlijk) van beeld-doorlopende-postzegels bestaat (gelijk bij mensen) een groot verschil. Het oog geeft (vooral in het begin) aandacht aan de uiterlijke verschijning van een postzegel, terwijl het verstand en gevoel (hoofd en hart) vooral gericht zijn op innerlijke (en minder opvallende) zeggingskracht (boodschap) van een postzegel.

Bij beeld-doorlopende postzegelafbeeldingen richten de ‘tijdslijn’ en de ‘geografische grenslijn’ (verticale perforaties) zich op de overgang van het ‘toen-en-nu’ (begin en tijdseinde of verleden en heden), of op het verschil tussen het ‘hier-en-daar’.

Het drieluik van Jeroen Bosch (ca 1450-1516) toont hoe zonde beginnend in het paradijs met zonde op aarde/wereld uiteindelijk eindigt in de hel. De rijkelijk beladen hooiwagen in het midden, waar om gestreden wordt, symboliseert de aardse hebzucht, die tot ruzie en moord leidt, getuige de gedode man op de grond. Duivels trekken de kar naar rechts, richting de hel. De kwakzalver (vooraan in het midden), bij wie het hooi uit z’n zak steekt (als symboolaanduiding), heeft kennelijk veel verdiend. Hetzelfde geldt voor de dikke monnik rechts, die zichtbaar te veel aandacht heeft gehad voor de wereldse geneugten. Achter de hooiwagen rijden enkele zelfgenoegzame vooraanstaande lieden, niets vermoedend hun straf tegemoet.

Bosch probeerde met zijn schilderij de kijker aan te sporen goed op zijn tellen te letten.Een onoplettende zou makkelijk voor allerlei verleidingen kunnen vallen en daardoor onherroepelijk in de hel belanden.

De verticale lijsten van dit schilderij (te vergelijken met de postzegelperforatie) delen het triptiek in drie delen op: hemel, aarde, hel. Het verschil in tijd en plaats is in de weergave van de zondeval ook overtuigend én duidelijk herkenbaar aanwezig.

Zodra u deze ‘kennis’ optimaal op de postzegels weet te implanteren, krijgt de boodschap een inhoudelijke betekenis. De zeggingskracht (die de ontwerper er opzettelijk tijdens de ontwerpperiode in de afbeelding heeft weten aan te brengen) is voor u als kijker dan ook springlevend tot leven gekomen. De verticale perforatie kan ook het omvang- en/of het grootteverschil aangeven.

  • Passende woorden bij de term tijdverschil: herhalen, doorgeven, voortdurend en steeds.
  • Passende woorden bij de term plaatsverschil: grenzeloos, horizonverbredend en wereldwijd.
  • Passende woorden bij de term omvangverschil: eindeloos,kwantiteit, veel, grootte en groei.

De gezichten van ‘Moeder met kind bij venster’ van de schilder Jean Metzinger (1883-1956) zijn frontaal (zie ogen) en en profil (zie neus en mond) als gefixeerde deelmomenten weergegeven. Hiermee wordt beweging (en tijd) gesuggereerd. De vele door kleur vibrerende vlakken versterken de beweging van beide personen in hoge mate.

In de reeks van verticale fotografische deelafbeeldingen van het gelaat van Madonna op een verzamelalbum van de zangeres is het begrip tijd duidelijk zichtbaar aanwezig. Het bestaat uit een serie statische deelfragmenten, die tijdens het draaien van het hoofd heel kort in tijd direct na elkaar zijn gefotografeerd. Op een voorontwerp van de Olympische Spelenserie 1972 zijn van een verspringende atleet tijdens de sprong acht tijdsmomenten op de gevoelige plaat vastgelegd.

Met geschilderde, getekende of grafische technieken worden talrijke boekillustraties, affiches, platenhoezen en verzamelalbums van afbeeldingen voorzien, die ook wel eens beelddoorlopend zijn.

Deze afbeeldingen komen meestal niet overeen met het ‘huisje-boompje-beestje-ideaal’, dat door sommige ‘kijkers’ als alleen zaligmakend wordt aangehangen. Het tolerantiegehalte is bij hen gering als hét ‘ideaalbeeld’ niet aanwezig is volgens ‘hún visuele cultuur’. Deze ‘kijkers’ oordelen en veroordelen in ‘zwarten’ en ‘witten’. Overgangstinten in ‘grijzen’ komen in hun denken helaas (nog) niet voor. Het uit het Duits vertaalde spreekwoord ‘In de beperking toont zich het meesterschap’ luidt voor hen in aangepaste vorm ‘In de beperking toont zich de kortzichtigheid’!

Als u in het geheel geen boodschap hebt aan de innerlijke zeggingskracht van een postzegel, is er uiteraard geen man overboord. Jammer is dan wel dat u voortdurend verstoken bent én blijft van een aantrekkelijk grafisch facet van een postzegel. Hiermee samenhangend, roept een tweetal vragen wél om een antwoord:

  • Bij de aankoop van een auto laat u zich dan volledig leiden door de aantrekkelijke buitenkant van de auto en toont u in het geheel geen interesse in de capaciteiten. mogelijkheden en kwaliteiten van de auto?
  • Bij de partnerkeuze (die voor de vrouw/voor de man) ‘communiceert’ u in aanvang vooral met uw ogen op de uiterlijke verschijning van de vrouw/man. Raakt u na verloop van tijd ook geïnteresseerd in de innerlijke capaciteiten, mogelijkheden en kwaliteiten van uw toekomstige partner?
  • Als de antwoorden op beide bovenstaande vragen niet overeenkomen met uw antwoord en visie op beeld-doorlopende postzegelafbeeldingen, dan zou u kúnnen overwegen uw standpunt over deze illustraties eens nader bij te stellen.

Gratis online postzegelcatalogus

Kijk in onze catalogus voor meer postzegels
Historisch Nederland Nederland



Nieuwsgierig naar de nieuwste postzegel- en postzegelproducten?

Kijk dan bij Collect Club.

Beoordeel met 1 sterBeoordeel met 2 sterrenBeoordeel met 3 sterrenBeoordeel met 4 sterrenBeoordeel met 5 sterren (2 stemmen, gemiddeld: 3,50 uit 5)
Loading...
PrintSchrijf een reactie

Bate Hylkema schrijft vanaf 1980 artikelen over filatelie en woont in het Friese Beetsterzwaag.

Tags bij dit artikel

Reacties (5) Schrijf een reactie

  • Arjan op 29 april 2012 om 09:42

    Leuke overpeinzing, Bate. Maar ik denk dat je niet kunt zeggen dat ‘tegenstanders’ van deze zegels zwart-wit kijkers zijn en geen grijs aandurven. Een goed postzegelontwerp maken is een hele kunst en gaat meestal verder dan ‘huisje boompje beestje’ ideeën en dat is goed. Uitdagend is ook prima. Maar dit is geen van allen, naar mijn bescheiden mening. Dit is gewoon rommelige rotzooi op een stukkie papier. Je moet goed kijken om te zien waar de postzegel zit als je die wilt gebruiken.

    Autovergelijking: elke keer als je remmen wilt, eerst goed onder je dashboard duiken om te zien waar de rem ook al weer zit.

    En als mijn partner van de huiskamer weer eens net zo’n zooitje heeft gemaakt als op dit velletje dan vraag ik ‘m ook oftie alsjeblieft de boel eens wil opruimen.

    Dat Duitse spreekwoord (is ook een Britse variant van: Less is more) is niet voor niets een spreekwoord geworden. Jouw variant erop zal dat wel nooit worden denk ik.

    Want beperking hoeft niet meteen te betekenen inhoudsloos en oncreatief en traditioneel en saai.

    Je klinkt net zo’n beetje als die lui op de radio die zo graag willen dat je van moderne klassieke muziek houdt: mijn stelregel is altijd dat als je een uitleg over de muziek moet geven (wat de geweldige bedoeling er wel niet van is) die langer is dan het muziekstuk zelf (en je moest eens weten hoe vaak dat het geval is!) dan zal het wel niet om aan te horen zijn.

    Of is dat te traditioneel gedacht van mij?

    Maar je zet ons (mij) in elk geval wel aan het denken dus dat is goed!

    :-)

  • aadb op 29 april 2012 om 11:08

    @Je kan een woordenschat aaneen rijen om het publiek te overtuigen .Dit zal echter niet lukken omdat het geleverde produkt niet voldoet aan de eisen die de gebruiker aan het artikel stelt. Eenvoud is nog steeds de macht van de overtuiging .

  • willem hogendoorn op 29 april 2012 om 18:26

    @ Aad: Ik ga voor de lijfspreuk van Herman Boerhaave (nvph 309): Simplex veri sigillum, wat betekend: eenvoud is het kenmerk van het ware!

  • aadb op 29 april 2012 om 21:45

    @Ach Willem ik ga mij niet meten met Herman ik zette het spontaan neer zonder er bij na te denken over het waarheids gehalte .Maar hoe meer ik de uitspraak lees des te meer kan ik er in geloven . In het met grote woorden geschreven artikel probeert men de simplisten neer te zetten als zich niet kunnen inleven in bepaalde kunstvormen .Alleen al het opvoeren van afbeeldingen van ware kunstenaars om hun gelijk te halen zegt genoeg .Elke vergelijking gaat mank en is wat mij betreft een belediging van de kunstenaars die al dit fraais het licht hebben doen zien .Als losse postzegels is deze serie een wanprodukt maar er zal altijd een catagori mensen zijn die het ontwerp toejuichen het zij zo .

  • Danny Cobussen op 29 april 2012 om 23:23

    Staat een foutje in bij de foto van Madonna, het gaat niet om een verzamelalbum maar om haar laatste studio album MDNA :-)

Schrijf een reactie

(registratie is niet nodig)