Kinderzegelafbeelding 1934: kind met ouwelijk gezicht (deel 1) - Postzegelblog

Kinderzegelafbeelding 1934: kind met ouwelijk gezicht (deel 1)

0

[1] Hernieuwd en nader bronnenonderzoek en
[2] de publicatie van historische gegevens in Filatelie 2011 in combinatie met
[3] een voorlopig contact van een gespecialiseerde kinderpostzegelverzamelaar met het 81-jarig kinderpostzegelkind Martha of Marthy Dobbenburgh zijn de aanleiding van twee samenhangende bijdragen.

Dit meisje figureerde in 1934 (als 4-jarige) op de kinderzegels (deel 1).
In 1941 én 1946 stond zij als 11-jarige op kinderzegelaffiches (deel 2, volgende week).

Kinderpostzegels 1934

‘Het Tijdschrift voor Armwezen, Maatschappelijke Hulp en Kinderbescherming’, jrg. 1939, blz. 344 berichtte: “Lithograaf Aart van Dobbenburgh (1899 – 1988) heeft de kinderzegels 1934 ontworpen met daarop een vragend kind als afbeelding met een pop in haar handen en een strik in het haar. Het is een zittend kind dat haar pop optilt. Het voorontwerp is in een redelijk groot formaat uitgevoerd, waarin een rijke schakering aan halftinten tussen fluwelig zwart en smetteloos wit aanwezig was. Bij verkleining op postzegelformaat is het effect van deze verfijnde halftinten helaas voor een groot gedeelte verloren gegaan.”

Confronterende realiteit

“De vragende uitdrukking van eenzaamheid en/of verdriet op het gezicht van het kind heeft duidelijk met gevoel en emotionaliteit te maken. Met dergelijke gevoelsuitdrukkingen dient het publiek op een bijslagpostzegel niet in aanraking te komen. Men wil feitelijk liever niet uit medelijden en/of medeverantwoordelijkheid ‘opgewekt én gedwongen’ worden ietsje meer voor het goede doel van een postzegel uit te geven. Destijds werd het tijdgebonden en hoogdravend verwoord: “Een weldoener kán met dit medelij-opwekkend kindergezicht een weldaad verrichten door weldadigheidspostzegels Voor het Kind te kopen.”
(Bron: Tijdschrift voor Armwezen, Maatschappelijke Hulp en Kinderbescherming, jaargang 1934, blz. 4176)

“De vormgeving van deze kinderzegels roept een onverenigbare tegenstelling op. De persoonlijke realiteitszin én benaderingswijze van Van Dobbenburgh die weerzin opwekt bij kopers van postzegels, is moeilijk te combineren met de ‘aantrekkelijke propaganda-opwekking’ om zoveel mogelijk kinderzegels voor de correspondentie te gebruiken. Of zoals de propagandist het destijds stelde: “Hoe aantrekkelijker de postzegel des te groter de verkoop en des te meer hulp.”
(Bron: Postzegelkunst, Christiaan de Moor).

Negatieve beoordelingen anno 1934

1) “In plaats van een kind met een ouwelijk gezicht en een kromme neus en rug, dat blijkbaar medelijden moet opwekken, had men liever een meer aangenaam en bekoorlijk stemmende afbeelding gezien.”
(Bron: Maandblad, februari 1935).
2) “Een weinig kinderlijk werkende afbeelding. Bedekt men de pop en de haarstrik, dan houdt men alles over, behalve een meisjeshoofd, wat toch wel de bedoeling zal geweest zijn. Thans echter geeft de gelaatsuitdrukking meer een vrouw op behoorlijk rijpen leeftijd weer.”
(Bron: Maandblad, maart1935).
3) “Maar als men dit prentje bekijkt, weet men eigenlijk niet wat de voorstelling beduidt: een mager zielig vrouwtje met kind, of een kind, getuige de strik in het haar, met een pop? Vermoedelijk zal wel het laatste zijn. Maar hoe onkinderlijk zijn neus en mond en die ernstige oogen en hoe misteekend is dat veel te korte bovenlijfje. Of is het toch een oud vrouwtje, flink kindsch, met een strik in het haar en kreeg zij met haar ingevallen boezem op haar ouden dag wellicht dat kind met een waterhoofd en ongelukkige voeten? Dus dan toch ook zegels ten bate van gebrekkige kinderen?” (Bron: De Philatelist 1934, blz. 442).

Gratis online postzegelcatalogus

Kijk in onze catalogus voor meer postzegels
Historisch Nederland



Nieuwsgierig naar de nieuwste postzegel- en postzegelproducten?

Kijk dan bij Collect Club.

Beoordeel met 1 sterBeoordeel met 2 sterrenBeoordeel met 3 sterrenBeoordeel met 4 sterrenBeoordeel met 5 sterren (2 stemmen, gemiddeld: 4,50 uit 5)
Loading...
PrintSchrijf een reactie

Bate Hylkema schrijft vanaf 1980 artikelen over filatelie en woont in het Friese Beetsterzwaag.

Tags bij dit artikel

Reacties (0)

Schrijf een reactie

(registratie is niet nodig)