Ontwerptracé Zakenpostzegel 2010 - Postzegelblog

Ontwerptracé Zakenpostzegel 2010

6

De in Den Haag woonachtige Slowaakse ontwerper Peter Bilak gebruikt het Nederlandse landschap als directe inspiratiebron. Vanuit een vliegtuig tijdens de landing bij Schiphol liet Bilak zich inspireren door het landschap (het Rijk der Duizend Eilanden) in Broek op Langedijk in de nabijheid van Heerhugowaard en schiep een gestileerd of geschematiseerd weidelandschap en bloembollenveld.

Een karakterisering

  • “Eenvoud is het kenmerk van het ware”
  • “Niet het vele is goed, maar het goede is veel”
  • “In de beperking toont zich het meesterschap”
  • “Een minimum aan middelen geeft een maximum aan zeggingskracht”

Vier veel toegepaste uitspraken, die uitstekend passen bij de verschillende voorontwerpen van de Zakenpostzegel 2010. Toch zeggen deze staande uitdrukkingen (die met de uiterlijke uitstraling hebben te maken) inhoudelijk weinig over de voorontwerpen (probeersels). Met deze ‘karakteristieken’ loopt men om de hete brei heen. Hiermee wordt men inhoudelijk slecht geïnformeerd.

Soms is het ontdekken van relationele betrekkingen tussen postzegelafbeeldingen moeilijk. De koppeling ‘aandachtig-een-blik-werpen-op’ met achtergrondkennis geeft de mogelijkheid wel eens meer zicht op dergelijke overeenkomsten te krijgen, zoals dat bij onderstaande postzegelafbeeldingen het geval is.

Het ‘Rijk der Duizend Eilanden’ in Broek op Langedijk (nvph 1378, zie achtergrond in groen en blauw) nabij Heerhugowaard) is van oorsprong een moerasgebied. Door steeds uitbaggeren van de slootjes en het verspreiden van de bagger ontstonden er eilandjes, die vervolgens werden gebruikt voor de tuinbouw (inmiddels geheel verdwenen). Wortels, kool en ui werden met de boot naar de Broeker Veiling gebracht. Op de boot verwisselde de oogst onder de veilingklok van eigenaar.

Om een beter grip op de afbeeldingen van de 55 cent postzegel (Broeker veiling) en de 75 cent postzegel (bieders Broeker Veiling met moderne veilingklok) te krijgen, is het volgende aanbevelingswaardig. Verwissel in gedachten beide cirkelvullingen. De varende schuit met kolen is afkomstig van de (antieke) achtergrondfoto van de 75 cent postzegel, waarop de bieders op de Broeker Veiling staan met vooral petten en hoeden op het hoofd .

Betere karakterisering

  • Met een ‘letterkast-la-achtig’ (tulpen)bollenveld wordt u beter geïnformeerd. Het zegt iets over de gebruikte  lijnstructuur/blokjesindeling.
  • Met een ‘bollenveldachtige’ letterkast-la wordt u geattendeerd op de kleur.

Met de vormgevingselementen lijnstructuur en kleur krijgt de postzegelafbeelding inhoudelijk al meer body. Het typografische onderdeel (in het zwart) als sluitpost maakt het geheel compleet. Een afgewogen plaatsing daarvan in het totaalplaatje (dat het geheel overigens weer volledig op z’n kop zet en in de war stuurt) ontstaat al doende met vallen en opstaan (keuren én afkeuren) op een onberedeneerde, gevoelsmatige wijze.

Experimenteer periode

Het aanbrengen van het cijfer ‘1’ op de bestaande Zakenpostzegel mét het geschematiseerde bloembollenveld gaf problemen. De opstelling en verdeling van kleuren, blokjes en teksten kwam in het gedrang. Er haperde voor het gevoel iets aan de verhouding en het evenwichtige van het geheel. Het paste niet meer harmonisch bij elkaar.

Een geheel nieuwe opzet was noodzakelijk, die na de nodige experimenten met vier rijen bereikt werd. De klassieke letters en cijfers (met schreef) bepalen de kavelbreedtes van de verschillende percelen (bollenvelden).

1)     Bilak implanteert het cijfer ‘1’ op de plaats waar oorspronkelijk de ‘4’ van de frankeerwaarde ’44 eurocent’ stond. Het jaartal 2006 verandert de ontwerper in 2010. Verder blijft alles bij het oude.

2)     Vier variaties met een stevige ‘1’ (drie staande met tekstopstelling in drie rijen), één liggende met horizontale ;men verticale tekstrij).

3)      Met ‘een’ wordt feitelijk ‘één’ bedoeld.

4)     Geeft het nummer ‘1’ wel duidelijkheid? Nee, het geeft onduidelijkheid. Is het een waarde, een categorie of eerste klas? Spelling verdrijft de twijfel. Vandaar ‘eerste’.

5)     Grote verwantschap met het oorspronkelijke  ontwerp [1]. Een subtiele wijziging van d blokjes.

6)     De vierde ‘blokjes-rij’ wordt opgediend met een groot cijfer ‘één’.

7)     De grootte van de rechthoeken verandert en het aantal ervan. Achter het woord Nederland is geen ‘rest-hokje’ meer aanwezig.

Vrij vertaald: “Bilak beeldt het meest essentiële/karakteristieke af.”

Het hart (gevoel) en niet het hoofd (verstand) bepaalt het vormgevingsexperiment. Voor het oog (is feitelijk het hart) ontstaat door keuren en afkeuren in de samenhang van de drie elementen (kleur, typografie en blokjes) tenslotte een optimaal ordelijk en bij elkaar passend totaalbeeld. Er is weer een evenwichtige balans/verhouding tussen de verschillende elementen aanwezig.

Aldus is een eenvoudige, overzichtelijke en afgewogen geabstraheerde ‘landschapvoorstelling’ ontstaan zonder van de hoofdzaak afleidende bijzaken. In de postzegelafbeelding is na het vormgevingsexperiment weer eenheid in de verscheidenheid (overeenkomst in de verschillen) ontstaan. Er is niet alleen verscheidenheid in de grootte van de blokjes, maar ook in de vet gedrukte typografie met onder- & bovenkastletters en cijfers en in de variatie aan kleuren.

Gratis online postzegelcatalogus

Kijk in onze catalogus voor meer postzegels
Nederland



Nieuwsgierig naar de nieuwste postzegel- en postzegelproducten?

Kijk dan bij Collect Club.

Beoordeel met 1 sterBeoordeel met 2 sterrenBeoordeel met 3 sterrenBeoordeel met 4 sterrenBeoordeel met 5 sterren (4 stemmen, gemiddeld: 5,00 uit 5)
Loading...
PrintSchrijf een reactie

Bate Hylkema schrijft vanaf 1980 artikelen over filatelie en woont in het Friese Beetsterzwaag.

Reacties (6) Schrijf een reactie

  • dolores op 6 september 2010 om 09:58

    Dit doet me denken aan de kleurenschema’s zoals die ook gebruikt kunnen worden voor tijdschriften of inrichting huis, tuin, ed
    Alleen is hier het kleurenschema zelf gebruikt voor de postzegel.

  • reintjedevos op 6 september 2010 om 11:45

    @Bate

    Hoe vrij vertaal je “rip off” ? :)

    (rĭp’ôf’, -ŏf’)
    n. Slang

    1. A product or service that is overpriced or of poor quality.
    2. Something, such as a film or story, that is clearly imitative of or based on something else.
    3. A theft.
    4. An act of exploitation.

  • dolores op 6 september 2010 om 12:52

    Hehe google vertalen zegt: Ik ben het volledig rippen van je af heer Bilak

    Het kan van alles betekenen hier, er is geen context behalve een postzegel. Het kan dus ook afscheuren betekenen. Of leefzuigen/gebruiken, of iemand ergens vanaf rijden.

    Maar idd Bate deze vertaling is niet de juiste denk ik.

  • Peter Bilak op 7 september 2010 om 13:34

    Het is niet aan mij om dit werk uit te leggen of vertaling te doen, jullie kunnen lezen een lange
    uitleg hier. De auteur onderzoekt ‘aesthetic appropriation of style’ van de bekende ontwerpers en kunstenaars, bij voorbeeld zie Barbara Kruger, Karel Martens, of mijzelf.

  • Jan Prygoda op 8 september 2010 om 07:17

    Hoe lang heeft ie over deze vernieuwde versie van deze mislukte postzegel gedaan ?

  • dolores op 8 september 2010 om 17:14

    Rip off betekent dus meer afgeleide? Er valt toch niet zoveel te interpreteren? het is een kleurenschema, en een mooie ook vind ik. De associatie met bloembollenveld en gras/bomen/goen vind ik ook heel goed.

    Verdikkie, ik ben eens lid geworden van een site waar we kleurenschema’s maken en die site ben ik kwijt…dat maakt wat duidelijker wat ik bedoel. Mijn kleurenschema met de naam postzegel werd bizonder goed beoordeeld. Ook handig voor een maximumkaart!

Schrijf een reactie

(registratie is niet nodig)