Dir artikel komt uit het februarinummer van het blad Filadelfia van de Vereniging van Postzegelverzamelaars Delft (pdf, 389 kB).

Maandelijkse bijeenkomst

Datum: dinsdag 7 februari 2012
Plaats: Buurthuis, Rotterdamseweg 51A
Tijd: 20:15 uur, zaal open: 19:15 uur

Download hier de kavellijst voor deze bijeenkomst.

Hij begroet de uitvinding van Sir Rowland Hill en voorziet een voorspoedige ontwikkeling van dit nieuwe fenomeen. Hij heeft veel vertrouwen in de toekomst. Bekend is dat hij nogal wat aandelen heeft in Engelse spoorwegen en als rijk man is hij gestorven. Maar goed, de brief die nu bezorgd wordt is even een enorme dreun. Een man in Indonesië legt hem een ontwerp voor van de theorie waarover hij nu al 16 jaar aan het dubben is. Deze man, Wallace genaamd, is een Engelse ontdekkingsreiziger en handelaar in vreemde specimen die in de Maleise archipel vertoeft.

In een koortsaanval veroorzaakt door malaria, heeft hij onlangs de oplossing voor het ontstaan van nieuwe soorten –ook- bedacht. Alleen heeft Darwin die oplossing al zo’n zestien jaar geleden gevonden. Aanvankelijk is hij vertwijfeld en onder het motto: “wie het eerst komt” wil hij de eer aan Wallace gunnen. De ‘gentlemen’ zijn nog dik gezaaid! Maar zijn kompanen Lyell en Hooker weten hem te overtuigen dat hij zijn theorie openbaar moet maken, samen met het geschrift van Wallace zodat beiden de lof zullen krijgen die ze verdienen. Aldus geschiedt: op een bijeenkomst op 1 juli van dit zelfde jaar, in de eerbiedwaardige “Linnean Society” in Londen. Darwin heeft vele tegenstanders. Deze halen vanwege het enorme succes van de evolutietheorie in wetenschappelijke kringen, alles uit de kast om hem zwart te maken. De spotprenten waarin Darwin als aap wordt afgebeeld zijn bekend. Vooral de clerus, die nu hun rol in de wetenschap definitief beëindigd zien, zijn des duivels en proberen alles om, niet alleen de theorie onderuit te halen, maar ook om de bedenkers ervan zwart te maken. Bijvoorbeeld: al vlug wordt bekend hoe het met de bewuste brief van Wallace is gegaan. Darwin krijgt de brief, die op 9 maart 1858 is gepost volgens zijn zeggen op 18 juni 1858 thuis bezorgd. Tegenstanders, die weliswaar niets meer aan het grote succes van Darwins en Wallace theorie kunnen veranderen, laten de leugen verspreiden, dat Darwin opzettelijk de brief achtergehouden heeft en gewacht heeft met het bekend maken van de brief van Wallace, zodat hij de theorie kan overnemen en op zijn eigen naam kan zetten; men beschuldigt hem van plagiaat. Niets is natuurlijk minder waar, maar helaas, Darwin verbrandde tot 1862 bij tijd en wijle, als de stapel te hoog werd, alle brieven die hij krijgt.

De brief van Wallace echter, is via zijn vriend Hooker naar de “Linnean Society” gegaan om hem te laten drukken. Daarna is het origineel verdwenen. Darwin kan bewijzen dat hij veel eerder aan verschillende lieden waaronder Hooker en Lyell, maar ook aan de Amerikaanse wetenschapper Asa Gray over zijn idee van de evolutie heeft bericht. De geruchten blijven hardnekkig de ronde doen. Wallace echter levert zelf het bewijs dat Darwin zijn wetenschappelijke vrienden onmiddellijk na ontvangst van de bewuste brief, op de hoogte heeft gebracht.
Hij correspondeert namelijk ook intensief met een zekere Frederic Bates, brouwer en enthousiast naturalist. Op 2 maart 1858 stuurt hij aan deze Bates een brief die dezelfde route volgt als de brief van Darwin. Beide zijn in Ternate in Indonesië op de boot gegaan. Mailboten gaan niet elke dag, ze vertrekken slechts één keer in de week. De brief aan Bates arriveert op 3 juni in Londen en op 6 juni in Leicester. De brief is duidelijk afgestempeld en het origineel is tegenwoordig te bewonderen op het internet in de archieven van Bates c.s.

Een (slechte) kopie van deze brief vindt u hieronder. De brief bestaat uit een gevouwen blad waarvan de voorkant benut word voor de adressering.

Wallace schrijft erop: “via Southampton”. De brief is afgestempeld in Singapore met als datum: Apr. 21. 58. en verder Londen, Ju 3. 58. en Leicester Ju .6. 58. Toch is de route niet helemaal goed te volgen als je niet weet hoe het gegaan is. Nadat de brief gepost is wordt deze verscheept naar (Batavia) Jakarta, vandaar naar Singapore en Sri Lanka. Aangekomen in Egypte, in Suez, gaat de brief per kamelenpost (minimaal 2 dagen) naar Alexandrië. Via de boot langs Gibraltar naar Southampton waar deze begin juni aankomt. Zo als ook de brief van Darwin gaat ze per trein naar Londen en verder per trein naar Leicester. De brief aan Darwin wordt bezorgd bij Darwins woonstede buiten Londen ’s ochtends op de 18e juni. Aan de hand van de stempels en de vaarschema’s kan men uitrekenen wanneer de brief bij Darwin gearriveerd moet zijn en de door hem aangegeven datum is zeer acceptabel. Veel vroeger dan de 18e kan dit niet geweest zijn en de vermelding dat hij Hooker direct geïnformeerd heeft, is met grote waarschijnlijkheid juist. Overigens is het zonneklaar dat, als Darwin het feit dat Wallace de theorie ook had bedacht, had willen verdoezelen, hij eenvoudigweg de brief had kunnen laten verdwijnen, wat in die tijd nogal eens voorkwam met post uit verre landen. Niemand zou het verdacht gevonden hebben. Door deze stempels wordt bevestigd dat Darwin niet alleen een eminent wetenschapper maar ook een op en top gentleman was. Een overtuiging die iedereen krijgt als hij de geschriften van Darwin leest.

Wat leren wij hieruit?

Ook de enveloppen en omslagen zijn belangrijk, niet alleen wetenschappelijk maar ook filatelistisch. Enige jaren geleden heeft het Natuurhistorisch museum in Maastricht alle enveloppen van de brieven die Dubois uit Nederlands Indië (Indonesië) zond aan zijn wetenschapsvriend Kreutzer in Maastricht, vernietigd, met als reden dat de inhoud wetenschappelijk niet belangrijk is. Hadden ze maar een beetje verstand gehad van filatelie! Als mijn familie de postzegels voor mij wil bewaren vraag ik altijd de enveloppe heel te laten, dan beoordeel ik zelf wel welke zegel afgeweekt wordt en welke op de omslag blijft zitten.

Dit artikel komt uit het januarinummer van ‘t Fakteurke (pdf, 0,5 Mb) van Philatelistenvereniging ‘t Fakteurke.

Restauratie, reparatie of bedrog?

In de kunst- en antiekwereld is restauratie een bekend begrip zonder kwalijke reputatie. Men hoeft maar te denken aan de grootschalige restauratiewerken aan de Sixtijnse Kapel in Rome, waar alle muur- en plafondschilderingen een grondige opknapbeurt kregen (een zekere Michelangelo Buonarotti glundert nu van opperste genoegen …). Het repareren van antieke meubelen wordt eveneens algemeen goedwillend aanvaard. En gebouwen dan! Restauraties van 10 jaar of meer zijn bij sommige gebouwen “normaal”. Het doel van al deze reparaties is natuurlijk om al die unieke kunstwerken in hun oorspronkelijk staat terug te brengen, zodat wij er een aangenaam gevoel aan overhouden, op voorwaarde dat deze restauratie deskundig is uitgevoerd. In de filatelie appelleert het woord restauratie niet altijd aan deze emoties. Verzamelaars kijken meestal argwanend naar gerestaureerde postzegels. Meestal worden ze ook eerder “reparaties” dan “restauraties” genoemd, omdat de herstelling van het onderwerpen een ietwat bedrieglijke reputatie heeft. Restauraties van unieke kunstvoorwerpen verleent aan deze producten een meerwaarde.

Een postzegel is echter geen schilderij

Bij postzegels ligt dit enigszins anders. Postzegels zijn zelden unieke exemplaren voor wat hun creatie betreft. Wanneer zeldzame, maar beschadigde exemplaren gerestaureerd of gerepareerd worden, dan verliezen ze natuurlijk minder van hun waarde dan wanneer ze beschadigd blijven, maar in alle omstandigheden moet de reparatie ook medegedeeld worden. Zo niet dan hebben we toestemming van over bedrog te spreken. De meeste reparaties van postzegels hebben betrekking op het aanzetten van perforatietoestanden, het opvullen van dunne plekken of gaten en het wegwerken van vouwen. Doch wat dat laatste betreft zal men niet tot reparatie overgaan, wanneer die vouw reeds bestond tijdens de drukprocedure en aanleiding gaf tot een zeer gegeerde curiositeit “accordeonplooi”, vooral op klassieke zegels. Ook het nagommen wordt vaak in deze categorie ondergebracht, docht voor de meeste verzamelaars begeven des “artiesten” zich op het terrein van de bedriegerij. De grens tussen restauratie en bedrog is niet altijd even gemakkelijk na te trekken. Een restaurateur, die een stempeltje “gerepareerd” of “gerestaureerd” heeft op de achterzijde van een dergelijke zegel, is van goede wil en kan moeilijk van malversaties beschuldigd worden. Anders wordt het wanneer de herstelling niet aangekondigd en nergens vermeld wordt. Door het verzwijgen van de operatie geeft men de indruk dat het document (de postzegel) intacts is, dat niets mee aan de hand is (of was). Hierdoor bedriegt men de koper, want natuurlijk heeft een volledig intact origineel altijd meer waarde dan een hersteld origineel.

Wanneer wordt het bedrog?

Men kan van mening verschillen over de waarde van een restauratie of van een herstelling. Het is in de filatelie niet ongebruikelijk dat postzegels schoongemaakt worden, dat bijvoorbeeld de kleur opgefrist wordt. Is dit restauratie of moeten wij hier van bedrog spreken?

Vervalsingen

Men is geneigd om het woord “vervalsing” te associëren met “namaak”, met het expliciet doel bedrog te plegen, en dan zijn er twee mogelijke slachtoffers: ofwel de koper van een dergelijke zegel, ofwel de staat. In het eerste geval zijn het individuele vervalsingen, waarvan de oplage zeer laag is. Daarbij kunnen dergelijke vervalsingen nogal slordig zijn uitgevoerd, zodat ze vlug opvallen: ze zijn dan enkel gevaarlijk voor nieuwelingen die niet over de nodige kennis beschikken. Anderen zijn echter vervaardigd door meesters in vervalsingen, waarvan de beroemdste wel De Sperati was, een zeer erudiet verzamelaar van waardevolle klassieke zegels van de wereld. Gelukkig merkte hij wel al zijn namaaksels met het stempeltje “Facsimile”, doch andere experts zijn helaas niet zo scrupuleus. Vervalsingen ten nadele van de staat worden echter in grote oplagen gemaakt en brengen de vervalser(s) per stuk misschien niet zoveel op, het volume zorgt ervoor dat het lonend wordt. Dergelijke vervalsingen worden meestal ook vervaardigd tijdens troebele periodes, kijk maar naar de kleine Rode Kruis zegels van België van 1914 (129/131), waarbij zelfs originele platen werden gebruikt!

Auteur artikel: Freddy Poelmans

Veel leesplezier in het januarinummer van het verenigingsblad van de Leerdamse postzegelvereniging. (pdf 1,90 mb).

De zegels uit 1861 werden in Zuid-Afrika gedrukt en zijn nogal slordig van tekening. De tweede druk uit 1863/64 werd gedrukt bij De La Rue in Londen en het uiterlijk van die zegels is veel ‘netter.’ De Kaapse driehoeken zijn dikwijls niet gewoon afgestempeld, maar z.g. ‘pen vernietigd.’ Veel boeren woonden nogal afgelegen en hun brieven werden door bedienden, met gepast geld, naar het postkantoor gebracht. Om te voorkomen dat de bediende het geld in eigen zak stak, kochten de boeren postzegels en gaven hun brieven gefrankeerd mee. Soms weekten de bedienden die zegels er weer af en verkochten ze, waarna de brief alsnog ongefrankeerd op de post werd gedaan. Daarna werd penvernietiging toegestaan door een paraaf op het zegel te plaatsen. Veel Kaapse driehoeken belandden zo als ‘waardeloos’ in de prullenbak, waardoor ze nu heel schaars en dus kostbaar zijn. Of het aangeboden partijtje de € 1500 die ervoor gevraagd werd ook echt waard was, is natuurlijk sterk afhankelijk van de kwaliteit van de (geknipte) zegels.
Dit artikel komt uit de editie januari 2012 van het blad Filidelfia van Vereniging van Postzegelverzamelaars Delft (jan 2012, pdf, 464 kB).

Maandelijkse bijeenkomst

Datum: dinsdag 3 januari 2012
Plaats: Buurthuis, Rotterdamseweg 51A
Tijd: 20:15 uur, zaal open: 19:15 uur

Kavellijst

Bekijk hier de kavellijst voor de veiling van 3 januari (pdf, 84 kB).

Die 50ste verjaardag vierde hij overigens op precies dezelfde dag
als mijn neefje en die bouwde rondom die toevalligheid zelfs een cabaretprogramma, 4-8-’61, waarvoor hij ons een uitnodiging zond voor de première.

Hoe ongezond is het beroep van president van de VS? Obama had 43 voorgangers van wie er 39 zijn overleden en die werden gemiddeld 71 jaar. 4 van hen werden vermoord, Lincoln, Garfield, Mc Kinley en Kennedy, op een gemiddelde leeftijd van 52 jaar. Als ik hen niet meereken, kom ik op een gemiddelde van 76 jaar voor de overige presidenten. 4 presidenten stierven tijdens hun ambtstermijn een natuurlijke dood, Harrison, Taylor, Harding en F.D. Roosevelt, op een gemiddelde leeftijd van 63 jaar. Gerald Ford en Ronald Reagan werden het oudste, 93. Jongst overleden is John F. Kennedy, 46. De eerste 36 presidenten vindt u op Yvert 1632/67 van de VS, van Washington tot Lyndon B. Johnson. Conclusie van dit onderzoekje: presidenten van de VS hebben een gemiddelde levensverwachting maar wel een wat verhoogde kans op een onnatuurlijke doodsoorzaak.

Lees het volledige blad van Vereniging van Postzegelverzamelaars Delft – dec 2011 (pdf, 419 kB)

Maandelijkse bijeenkomst

Datum: dinsdag 6 december 2011

Plaats: Buurthuis, Rotterdamseweg 51A

Tijd: 20:15 uur, zaal open: 19:15 uur

Kavellijst

Bekijk hier de kavellijst voor de veiling van 6 december (pdf, 80 kB).

Nederlands oudste vereniging: Nederlandse Vereeniging van Postzegelverzamelaars (mei 1884) gaf in datzelfde jaar (augustus) het “Nederlands Tijdschrift voor Postzegelkunde” uit. In 1897 volgde “Het Postzegelblad” van de eveneens in dit jaar opgerichte Haagsche Philatelisten Vereeniging en in 1904 verscheen “De Nederlandse Philatelist”, uitgegeven door N. Yaar en Co de postzegelhandel van Leon de Raay, als orgaan van de in 1902 opgerichte Utrechtse Philatelisten Vereeniging. Deze drie verenigingen: Breda, Hollandia en Utrecht laten in 1912 “Het Philatelistisch Maandblad” verschijnen waartoe in 1913 onder inbreng van “Het Postzegelblad” ook de Haagse Philatelisten Vereeniging toetrad. Het duurde tot 1922 alvorens, na een fusie met het Nederlandsch Tijdschrift voor postzegelkunde, er uiteindelijk één landelijk blad over postzegels tot stand zou komen, het “Nederlandsch Maandblad voor Philatelie”.

De beheersstructuur van dit nieuwe blad is die van een maatschap bestuurd door een Raad van Beheer, samengesteld uit drie vertegen-woordigers uit elk van de toen vijf verenigingen-eigenaressen, die voor gezamenlijke rekening dit blad uitgeven. 10 Jaar na de totstandkoming was dit blad inmiddels als officieel orgaan aangenomen door 18 verenigingen, waaronder de Nederlandsche Vereeniging van Postzegel-handelaren en de Nederlandsche Bond van Vereenigingen van Postzegel-verzamelaars (de voorloper van de KNBF). In 1926 neemt de in dat jaar opgerichte Rotterdamse Philatelisten-Vereeniging (RPhV) het door P.C. Korteweg uitgegeven blad “De Philatelist” als verenigingsorgaan aan.

In 1931 koopt de I.V. Philatelica zich in de maatschappij in, hetgeen in 1939 wordt gevolgd door de RPhV onder inbreng van “De Philatelist”, met als uitdrukkelijke voorwaarde dat “Het Maandblad” dit feit eeuwig zou gedenken door opname van de toevoeging “waarin opgenomen De Phila-telist” in de naamgeving van Het Maandblad. De maatschap telt hierna 7 verenigingeneigenaressen: NVPV, Breda, Hollandia, UPhV, HPhV, RPhV en de I.V. Philatelica, die voor gezamenlijke rekening dit blad exploiteren.

In 1981 begonnen de financiële verplichtingen de eigenaressen van de maatschap, waartoe ook De Nederlandse Bond van Filatelisten-Verenigingen ging behoren, wegens de sterke groei die Het Maandblad inmiddels had doorgemaakt, te benauwen en werd de rechtsvorm “maatschap” niet langer acceptabel geacht. Daarom droegen in 1981 de toen 8 eigenaressen uit hun te verdelen winst een stichtingsbijdrage van 100 gulden aan en droegen zij alle activa en passiva van de exploitatie van de maatschap over aan een opgerichte onafhankelijke stichting: “Stichting Nederlandsch Maandblad voor Philatelie”.

Elke oprichter van de stichting verschafte tevens een nooit opeisbare lening van 25.000 gulden als startkapitaal aan de stichting. Door het uittreden in de 90-er jaren van de I.V. Philatelica wordt het bestuur van deze stichting thans gevormd door een Raad van Toezicht van 21 personen, die bestaat uit drie vertegenwoordigers van elk der 7 vroegere eigenaren. Uit deze RvT heeft elke vertegenwoordiging één persoon als Bestuurslid aangewezen.

Het moge duidelijk zijn dat de inmiddels Koninklijke Bond van Filatelisten-verenigingen maar voor 1/7-de deel uitmaakt van deze onafhankelijke stichting. Dat er géén sprake is van een koppeling tussen Bond en Maandblad blijkt uit het feit dat er enerzijds verenigingen zijn die wel lid zijn van de Bond, maar geen overeenkomst hebben gesloten bij onze stichting en dat er anderzijds verenigingen bestaan die wel aangesloten zijn bij onze stichting, maar geen lid zijn van de Bond. Als voorbeeld van dit laatste kan de UPhV dienen: Maandbladbestuurder maar geen Bondslid!

De stichting kent thans drie mogelijkheden om een abonnement te nemen op Filatelie:

1. Een collectief abonnement voor alle leden van een vereniging, tegen kostprijs. Deze kostprijs wordt jaarlijks, op voorstel van de penning-meester, vastgesteld door de RvT en vóór 1 juni van enig jaar aan de verenigingen kenbaar gemaakt voor het daarop volgend jaar. In april 2010 kregen de aangesloten verenigingen dus te lezen dat de kostprijs voor 2011 werd vastgesteld op € 1,75 per nummer. De verenigings-penningmeester krijgt maandelijks achteraf een nota toegezonden voor het de voorafgaande maand verzonden aantal bladen. Overlijdt een lid tussen-tijds dan houdt de toezending op en draagt de penningmeester dus ook minder af.
2. Een eertijds (Bondsvoorzitterschap van Gerard Geerts) min of meer door de algemene Bondsvergadering afgedwongen abonnement voor verenigingen die minimaal voor 25 leden een maandblad wensen af te nemen. In januari ontvangt de penningmeester van zo’n vereniging een nota waarin dan voor al de aangemelde leden tegelijk vooraf voor het gehele komend jaar het abonnementsgeld dient te worden voldaan. Voor 2011 moest de penningmeester dan € 24,- per deelnemer per jaar afdragen. Bij overlijden van zo’n deelnemend lid draagt de vereniging dus de strop.
3. Een individueel abonnement, van thans € 31,-, voor lezers die (kennelijk) geen belang hechten aan een lidmaatschap van een vereniging.

Bijgaand artikel is te lezen in het Fak1110 (pdf, 500 kB)

DINSDAG 29 NOVEMBER BEURSAVOND.

Onze clubbijeenkomst in Gemeenschapshuis “Op d’r Plats”, Houtstraat 25 te Klimmen. Kwaliteit van de kavels van de veiling zelf beoordelen! U heeft ruim de tijd. De zaal is open om 18h30. De veiling begint om 20h00 (zgn. ‘wilde veiling’). Voor en na de open veiling is er volop de gelegenheid om te ruilen en te handelen. Iedereen is welkom, leden krijgen de convocatie thuis gestuurd of desgewenst per email aangeleverd. Niet-leden, zijnde geen Bondsleden, zijn de eerste keer van harte welkom en hebben vrij entree. Daarna is de entreeprijs € 2,50. Bondsleden zijn altijd welkom. Bij deze bijeenkomst zal zo als gewoonlijk een grote loterij met flinke prijzen gehouden worden. Ook is er een gratis ‘inkom-loterij’

De bijeenkomst in DECEMBER. zal plaatsvinden op dinsdag de 20^ste, dat is één week eerder dan normaal i.v.m. Kerstfeest en Nieuwjaar. Op deze bijeenkomst weer een geweldig prijzenfestival d.m.v. een Bingospel

Vooral bij zijn 100ste geboortedag, in 1979, is de oogst rijk. Er verschijnen dan uitgiften van de USA, Vietnam, de Sovjet Unie, Italië, China, Centraal Afrika, de DDR en San Marino. Géén van de Bondsrepubliek en dat is gek, want Einstein werd in Ulm geboren. Op de meeste van die zegels staat Einsteins beroemde formule E=mc2 naast zijn portret afgedrukt. Die formule zou dus mogelijk ook op de schop moeten. Dat levert dan in een klap een hoop nieuwe zegels op voor onze collega’s die het thema ‘Foutjes op postzegels’ verzamelen. Of kunnen we dankzij die supersnelle neutrino’s straks terug in de tijd reizen, om al die foutjes te gaan verbeteren en doen we dat dan, in een moeite door, met álle foutjes op postzegels en zitten die zojuist genoemde collega’s dan ineens met ‘lege verzamelingen’? Misschien kan ik wat van die Einstein-zegels mee smokkelen naar de tijd van voor hun emissie, zodat ze niet verbeterd worden en dan reis ik daarna weer met m’n zeldzame zegeltjes ‘Back to the future!’ Ik word schatrijk!

Dit artikel komt uit het blad Filadelfia van de Vereniging van Postzegelverzamelaars Delft (nov 2011, pdf, 439 kB).

Maandelijkse bijeenkomst

Datum: dinsdag 1 november 2011
Plaats: Buurthuis, Rotterdamseweg 51A
Tijd: 20:15 uur, zaal open: 19:15 uur

Kavellijst

Bekijk hier de kavellijst voor de veiling van 1 november (pdf, 82 kB).

Zo ook het echtpaar wat ik op de Jouster curiosamarkt tegenkwam. Zij verkopen al heel wat jaren spullen om geld in te zamelen voor een ziekte waaraan twee van hun kinderen jaren geleden zijn overleden. Vaak hebben zij doosjes en albums vol met zegels op hun kraam liggen. Dan koop je voor een klein prijsje en er zit altijd wel iets bij wat je in je verzameling kunt gebruiken.

Meer lezen? Download dan het oktobernummer van het verenigingsblad van NVPV Leerdam en omstreken (pdf 5,8 mb)