USA: onafhankelijkheid, diplomatieke betrekkingen & jubileum New York - Postzegelblog

USA: onafhankelijkheid, diplomatieke betrekkingen & jubileum New York

0

USA vlagNa enige zoeken naar Amerikaanse onderwerpen op postzegels naar aanleiding van de uitgave van de emissie ‘Grenzeloos Nederland – Amerika’ op 14 september heb ik een drietal postzegelemissies gevonden: één Amerikaanse en twee Nederlandse uitgaven.


1) 300 jaar New York City

De eenkleurige Amerikaanse herdenkingspostzegel uit 1953, die het 300-jarig bestaan van de stad New York memoreert, bestaat uit een combinatie van drie qua tijd niet geheel juist bij elkaar passende afbeeldingen. Door de assemblagetechniek van de collagemethode is een aantrekkelijke en gelaagde postzegelafbeelding ontstaan.

usa ny city

breda2

Bij de Vrede van Breda in 1663, waarmee de 2e Nederlands-Engelse Oorlog (1665 – 1666) werd beëindigd, heeft ons land Nieuw-Amsterdam aan Engeland moeten afstaan. In ruil daarvoor ontving ons land Suriname als bezit.

  1. Op de voorgrond ligt een 17e eeuwse West-Indië-vaarder van de West Indische Compagnie (WIC) voor anker. Opvallend is de grootte van het Nederlandse schip, dat de stad net heeft bereikt. De uiteinden van twee van de vier masten (voorzien van Nederlandse vlaggen) zijn niet zichtbaar. Daarmee wordt gesuggereerd dat het schip ruimtelijk zich dichter bij de toeschouwer bevindt dan de rede van Nieuw Amsterdam met bebouwing. Hierdoor is men meer verbonden met en directer betrokken bij het schip, dat maanden geleden uit het verre Amsterdam is vertrokken. Aan weerskanten van het veilig op de rede, voor de kust liggende schip zijn roeiboten aanwezig, die de goederen aan wal brengen.

    usa ny ets

    Klik op de afbeelding voor een vergroting

    Nieuw Amsterdam op ’t Eylant Manhattan: de ets Nieuw Amsterdam op ’t Eylant Manhattan is als achtergrond gebruikt voor de Amerikaanse herdenkingspostzegel uit 1953 ‘300th anniversary of New York City’. Van een aantal gebouwen is middels een aangebrachte letter in de ets de functie bekend: [a] ford, [b] kerck, [c] wintmolen, [d] deze vlagge wert opgehaelt als daer schepen in de haven komen, [e] gevangenhuys, [f] heeren generaels huys, [g] gerecht, [h] kaeck, [i] compagnies packhuys, [k] stadtsherberch.

  2. De rede van Nieuw Amsterdam anno 1653. De omgeving van het fort Nieuw Amsterdam, omringd door een verhoogde aarden wal en met huizen op de voorgrond, bezit rechts nog een landelijk karakter. Voor de huizen loopt de Walstraat, naderhand Wallstreet genaamd.
    In 1624 kocht Peter Minuit voor rekening van de Verenigde West Indische Compagnie (WIC) het zuidelijke deel van Manhattan van de daar wonende indianen. Een paar jaar later werd er een begin gemaakt met de kolonisatie van het gebied door de vestiging van de eerste nederzetting Nieuw Amsterdam. Na een reeks botsingen tussen Nederlandse en Engelse kolonisten ging de stad in 1667 over in de handen van de Engelsen, die de stad ter ere van de hertog van York herdoopten in New York.
  3. Op de achtergrond zijn de wolkenkrabbers van New York anno 1953 vaag zichtbaar. Manhattan werd door het vertrek van industrieën en minder draagkrachtigen naar buitenwijken, steeds meer het centrum van de zakenwereld. De hoge grondprijzen leidde er tot de bouw van talrijke wolkenkrabbers.

2) USA 200 jaar onafhankelijkheid: Amelander kalender

NVPH 1091

Het rood, wit en blauw beschilderde plankje van bijna 250 jaar oud functioneerde destijds als een eeuwige durende kalender. Deze kalender is afkomstig van een Amelandse zeekapitein en staat als onderdeel van de collectie van het Fries Museum bekend onder de naam ‘Amelander almanak’. Bij het plankje hoort nog een doosje, waarin zich beschilderde blokjes bevinden met daarop de eerste letters van de 7 dagen, de beginletters van de 12 maanden in combinatie met de 31 cijfers van de dagen. Per dag en maand wisselden de plankjes aan de desbetreffende spijkers.

USA kalender1

Het middengedeelte van de kalender is in 1976 op de herdenkingspostzegel ‘200 jaar onafhankelijkheid van Amerika’ (nvph 1091) geplaatst. Twee symmetrisch geplaatste vrouwfiguren zwaaien elk met een Amerikaanse vlag, een weegschaal en een zwaard. Symbolen van gerechtigheid. Tussen de vlaggen vliegt een adelaar met het wapen van Amerika op. Twee kanonnetjes links en rechts van de dames verbeelden de Amerikaanse onafhankelijkheidsstrijd tegen Engeland. Een onbekend gebleven volkskunstenaar uit het eind van de 18e eeuw liet zich bij het vervaardigen van deze kalender inspireren door de vrijheidsoorlog.

usa kalender midden

In de vormgeving van deze postzegel zijn behalve de hierboven beschreven afbeelding nog andere deelfacetten van de kalender terug te vinden. Het met twee schroeven (i.p.v. spijkers) op een zandkleurige ondergrond bevestigde driedimensionaal afgebeelde witte plankje met de tekst ‘Nederland 75 c’ verwijst naar de beschilderde blokjes, evenals de cijfers van beide jaartallen 1776 en 1976.

Staten van Friesland als pion in politieke Europese machtsspel

Tweehonderd jaar geleden erkenden na Frankrijk de Staten van Friesland als een van de eersten de Verenigde Staten van Amerika. Deze erkenning was geen gevolg van een Fries vrijheidsideaal, maar van de Engelse aanvallen op de belangrijke Friese scheepvaart tijdens de 4e Nederlands-Engelse Oorlog (1780-1784). Dit resulteerde erin dat naast Amsterdam Friesland “de meest uitgesproken opponent was van anti-Britse & anti-stadhouderlijke en pro-Franse & pro-Amerikaanse onafhankelijkheidsoorlog”, aldus het proefschrift van de in 1980 aan de Rijksuniversiteit van Leiden gepromoveerde Jacob Osinga.
Reden van de trendsetterrol van de Friese Staten? De Staten Generaal van de Republiek wikten en wogen tijdens het bewind van stadhouder Willem V of ze wel of niet de zelfstandigheid van Amerika zouden moeten erkennen. Men moest manoeuvreren tussen de verschillende belangen, partijen en landen. Uiteindelijk werd door de Staten Generaal besloten dat het gewest Friesland de Verenigde Staten als eerste zouden erkennen. Dan kon men de reacties vooral vanuit Engeland afwachten. De Britten reageerden niet. Pas toen kwamen de overige gewesten ook stuk voor stuk over de dam.

3) 200 jaar diplomatieke betrekkingen Nederland – USA

NVPH 1266 NVPH 1267

USA FDCstempel

De kleur verlopende rode en blauwe banen suggereren door de diagonale stand de levendige, actief-dynamische diplomatieke betrekkingen tussen ons land en de Verenigde Staten. Het postzegelontwerp is voor beide landen identiek, behalve de landsnaam en frankeerwaarden.

usa dipl.betrekk

Jammer dat het samenwerkingslogo van beide landen niet is gebruikt, waarin ook de Amerikaanse ster nog aanwezig is (zie eerste dag stempel).

usa ned.vlagusa usa.vlg

200 jaar diplomatieke betrekkingen Nederland – USA in 1982 (nvph 1266/67). Ontwerpster H. Tigler Wybrandi-Raue is van de meest essentiële, opvallende en overeenstemmende deelfacetten van de Nederlandse en Amerikaanse vlag uitgegaan: banen en de twee kleuren rood en blauw op een wit gekleurde ondergrond. In het midden van de afbeelding lopen de rood- en blauwgekleurde banen zelfs samensmeltend in elkaar over.

dipl.betr.usa

Naar aanleiding van deze wederzijdse betrekkingen heeft de postadministratie van de Nederlandse Antillen zich destijds ook geroepen gevoeld een postzegel uit te moeten geven. Op deze postzegel zijn op een meer werkelijkheidsgetrouw-symbolische manier de vlaggen van beide landen via ups en downs met elkaar verbonden / verweven, als die van de Nederlandse postzegel. De aanwezigheid van Peter Stuyvesant hangt samen met zijn gouverneurschap. Hij is zowel gouverneur van Nieuw-Amsterdan als van Sint-Eustatius geweest. Echter niet gelijktijdig!

Gratis online postzegelcatalogus

Kijk in onze catalogus voor meer postzegels
Nederland Nederland Verenigde staten



Nieuwsgierig naar de nieuwste postzegel- en postzegelproducten?

Kijk dan bij Collect Club.

Beoordeel met 1 sterBeoordeel met 2 sterrenBeoordeel met 3 sterrenBeoordeel met 4 sterrenBeoordeel met 5 sterren (3 stemmen, gemiddeld: 1,00 uit 5)
Loading...
PrintSchrijf een reactie

Bate Hylkema schrijft vanaf 1980 artikelen over filatelie en woont in het Friese Beetsterzwaag.

Reacties (0)

Schrijf een reactie

(registratie is niet nodig)