Jubilerende Bond Heemschut (deel 1) - Postzegelblog

Jubilerende Bond Heemschut (deel 1)

2

De 100-jarige Erfgoedvereniging  Heemschut houdt zich vanwege dreigende sloop [postzegels 1, 4 & 5] en verwaarlozing [postzegels 2, 3 & 6] ook bezig met bijgaande zes postzegelonderwerpen. Tegen de activiteiten van de niets ontziende projectontwikkelaars (zij hebben oog voor geld in plaats van cultuur) is uiteraard ook waakzaamheid geboden.


De geografische spreiding over ons land *) én de diverse functies van de gebouwen **) zijn voor de ontwerpers Piet Gerards en Maud van Rossum de twee aandachtspunten voor een representatieve selectie van deze emissie geweest.

1. Amerikaanse ambassade in Den Haag (Zuid-Holland)

De Amerikaanse Ambassade in Den Haag (ontworpen door architect Marcel Breuer (1902 – 1981) op de hoek van Lange Voorhout en Tournooiveld bestaat uit twee doosvormige vleugels (een lange en korte), die verbonden worden door een glazen volume. De gevels zijn bekleed met trapeziumvormige en rechthoekige shell-kalksteen platen van verschillend formaat. De ramen bezitten ook deze vormen.


Velen vinden dat het uiterlijk van deze kolossaal en massief ogende ambassade met zijn trapeziumvormige vlakverdeling niet past bij de historische gebouwen in de buurt. In 2012 verhuist de ambassade naar Wassenaar, waar het beter beschermd kan worden. Er wordt overwogen van het gebouw naderhand een rijksmonument te maken, nu is het nog een beschermd gemeentelijk monument. Breuer heeft ook De Bijenkorf in Rotterdam ontworpen.

2. Kasteel Amerongen (Utrecht)


Zie de beschrijving met afbeeldingen van ‘Jubilerende Bond Heemschut’ (deel 2), dat over enkele dagen op postzegelblog zal verschijnen.

3. Tricotfabriek Wilink in Winterswijk (Gelderland)

Winterswijk kent een rijk textielverleden. Nu is de textielindustrie uit de stad verdwenen. Resterende delen van  het Tricotcomplex van de firma Willink zijn door een woningbouwvereniging gerenoveerd.


Als apartementencomplex is het witte betonskelet (voorheen de spoelerij van de fabriek) een blikvanger van het centrum van Winterswijk geworden.

4. Noord-Zuid-Hollands koffiehuis in Amsterdam (Noord-Holland)


Smits Koffiehuis, voorheen Koffiehuis van de Koninklijke Nederlandsche Lloyd, staat tegenover het Centraal Station van Amsterdam. Het houten gebouw aan de Oostelijke Handelskade is in 1917 gebouwd en bevat een deftige voorzaal en een minder voorname achterzaal. Vanaf 1994 heeft de familie Jong-Mosterd gelden bij gemeente en andere instanties gelden los weten te krijgen om het gebouw volledig te restaureren.

Vanaf 2003 is het houten gebouw in oude luister hersteld en heeft het koffiehuis zijn sociale en toeristische functie weer teruggekregen. Het koffiehuis was destijds het eindpunt van de stoomtram, die de stad met het noorden van de provincie verbond.

5. Sint Servaas-brug in Maastricht (Limburg)

De 160 meter lange Sint Servaasbrug over de Maas in Maastricht (gebouwd einde 13e  eeuw) telt op dit moment zes bogen. Een stalen hefgedeelte maakt doorvaart van de zwaardere scheepvaart mogelijk. Deze oudste brug van Nederland is meermalen hersteld en gerenoveerd.

In 1932/34 vond een ingrijpende restauratie plaats. De bogen werden alle in beton gereconstrueerd en daarna bekleed met de oorspronkelijke stenen. Aan het eind van de oorlog is de brug ook beschadigd.

6. Synagoge in Groningen (Groningen)

Zie de beschrijving met afbeeldingen van ‘Jubilerende Bond Heemschut’ (deel 2), dat over enkele dagen op Postzegelblog zal verschijnen.

7. Bond Heemschut 75 jaar

Bij het 75-jarige jubileum van de Bond Heemschut in 1986 heeft de voorgangster van PostNL maar met één bijzondere postzegel (met daarop het Duitse Huis uit Utrecht, nvph 1356) het jubileum herdacht.


Gezicht op de binnenplaats van het Duitse Huis aan de Springweg in Utrecht met links het hoofdgebouw en rechts de oude en nieuwe commandeurswoning. Geheel rechts de toegangspoort aan de Springweg. Een tekening van Jan de Beijer uit 1744.

Dit Huis is als voorbeeld van de burgerlijke bouwkunst uit de middeleeuwen (1348/59) opgevoerd. Het gebouw (naar een oude gravure) fungeerde tot 1807 als zetel van de Ridderlijke Duitse Orde in Utrecht.

8. Nationalistisch initiatief én versnippering

  1. Belangrijke architecten o.a. Berlage (Amsterdamse Beurs) en De Bazel (****) hebben in de Amsterdamse Munttoren op 2 februari 1911 de Bond Heemschut opgericht. Zij maakten zich zorgen over hoe ons land met steden, landschappen en gebouwen werd omgegaan. De bescherming van de schoonheid van Nederland kwam niet uit de lucht vallen. Begin vorige eeuw waren er in heel Europa particuliere en een tikje nationalistische initiatieven op het gebied van erfgoedzorg. In Engeland ontstond National Trust en in Duitsland Bund Heimatschutz.
  2. De Amsterdamse initiatiefnemers twijfelden destijds over de naam: moest het ‘Bond Heemschut’ of  ‘Mooi Nederland’ worden? Uiteindelijk is voor de Duitse vertaling gekozen.
  3. Nederland telt ongeveer 850 verenigingen, stichtingen en andersoortige organisaties, die zich bezighouden met het behoud van cultureel erfgoed. De afsplitsingen geven een vergaande doelgroepversplinteringm (soms ook nog met regionale varianten) van belangenbehartigingsclubs voor molens, kastelen, boerderijen, kerken, kloosters, industrieel en mobiel erfgoed.
  4. Thematische verzamelaars van de emissies ‘Mooi Nederland’ kunnen met de afsplitsingen van de hierboven opgevoerde clubs hun verzamel-items omvangrijk uitbreiden. Van de meeste onderwerpen zijn Nederlandse postzegels uitgegeven.

(Bron: Elsevier van 14 mei 2011)

9. Ter overdenking

Bruggen en jodendom (vijfde en zesde postzegel) komen maar één keer op het velletje voor, terwijl deze onderwerpen (in tegenstelling tot de resterende vier) van veel thematische filatelisten een verzamel-item is.

Met de viering van de Bondsjubilea in 1986 en 2011 hád de Bond Heemschut op elf bijzondere postzegels alle elf provincies met een gebouw kunnen aanhalen (en als illustratie van de landelijke dekking), waarmee ook de bijzonder belangrijke signaleringsfunctie van de provinciale bondscommissie-leden zou zijn vermeld.

In 1986 is met het Duitse Huis de provincie Utrecht opgevoerd. Met de recente emissie hadden de tien overige provincies een plaats op de postzegel kunnen krijgen, waarmee ook meteen de vier ‘duplo-postzegels’ (postzegels 7, 8, 9 & 10) vervallen zouden zijn geweest. Hier heeft PostNL en/of het ontwerpersteam jammer genoeg niet bij stil gestaan.

De provincie Utrecht is met het Duitse Huis en kasteel Amerongen twee keer aanwezig, terwijl de provincies Friesland, Drenthe, Noord-Brabant en Zeeland door afwezigheid schitteren.

De jonge provincie Flevoland heeft naar ik aanneem nog geen historische cultuurmonumenten, waarmee de Bond Heemschut zich zal kunnen bezighouden.

*)   Den Haag (Zuid-Holland), Amerongen (Utrecht), Winterswijk (Gelderland), Amsterdam (Noord-Holland), Maastricht (Limburg) en Groningen (Groningen).
**) van bestuurlijke, van verdedigingende, van industriële, van horeca-ondernemende, van infrastructurele en van religieuze aard.

Gratis online postzegelcatalogus

Kijk in onze catalogus voor meer postzegels
Nederland



Nieuwsgierig naar de nieuwste postzegel- en postzegelproducten?

Kijk dan bij Collect Club.

Beoordeel met 1 sterBeoordeel met 2 sterrenBeoordeel met 3 sterrenBeoordeel met 4 sterrenBeoordeel met 5 sterren (3 stemmen, gemiddeld: 5,00 uit 5)
Loading...
PrintSchrijf een reactie

Bate Hylkema schrijft vanaf 1980 artikelen over filatelie en woont in het Friese Beetsterzwaag.

Tags bij dit artikel

    Reacties (2) Schrijf een reactie

    • JHA op 21 augustus 2011 om 07:49

      Waar zullen deze zegels te koop zijn? Er staat al een blokje van zes zegels aangeboden op de E-Bay. En dat voor de officiële dag van uitgifte.

    • Lars op 21 augustus 2011 om 18:14

      Waarom geen 10 verschillende zegels of 2 series van 5 of een velletje van 12 dus met 2 series van 6???
      Ik vind dit altijd zo’n onzin, een velletje van 10 met 6 verschillende!
      Wat gebeurt er met de 4 die overblijven nadat de jaarsets, fdc’s en abo’s zijn gemaakt???

    Schrijf een reactie

    (registratie is niet nodig)