De liefhebbers kennen het gevoel: als je eenmaal begint met maximafilie, kun je er nog maar moeilijk mee stoppen. Het speuren naar de juiste zegel, kaart en stempel verbreedt je horizon en geeft ontzettend veel voldoening. De drang naar méér en naar de ultieme compositie werkt verslavend. Ronald van der Leeden en Wim Roffelsen weten daar alles van. Vandaag een verhaal uit een oude Collect (nummer 44, zomer 2005).
Om maar meteen een misverstand uit de wereld te helpen: maximafilie heeft niets van doen met prinses Máxima. Het is een tak van de filatelie waarbij zogeheten maximumkaarten worden verzameld: een drie-eenheid van post- zegel, prentbriefkaart en afstempeling die een maximale overeenkomst vertonen. Eén ding is daarbij strikt verboden: postzegel en kaart mogen nooit precies hetzelfde zijn.
“Je begint altijd met de postzegel”, licht Van der Leeden de werkwijze toe. “Vervolgens zoek je daar een prentbriefkaart bij met een zo groot mogelijke beeldovereenkomst. Als sluitstuk zoek je naar het best passende poststempel die een directe relatie heeft tot de kaart en de zegel.
Het leuke is dat je, geheel naar eigen inzicht, één aspect uit de postzegel belicht met die prentbriefkaart. Zo beleef je het plaatje echt”, vindt Roffelsen. “Ik heb bijvoorbeeld een maximumkaart uit 1956 met de eerste zegel over het ontstaan van een verenigd Europa. Op de kaart zie je de boodschap verder toegelicht: het schip Europa dat de woelige baren trotseert. Daar geniet ik echt van.”
In de maximafilie is het een verplichting om de zegel aan de voorzijde te plakken. Dit is een erfenis uit het verleden. Aristocraten en wetenschappers maakten begin vorige eeuw reizen naar Egypte en stuurden dan prentbriefkaarten met afbeeldingen van sfinxen en piramides naar huls. De eerste frankeerseries van Egypte kenden dezelfde afbeelding. Daarbij was het in die tijd niet toegestaan om de zegel aan de adreszijde van de kaart te plakken; dit moest juist aan de beeldzijde.
Verrassende vondst
Er wordt uitgegaan van een bestaande kaart en juist in het speurwerk naaf de beste kaart vindt Van der Leeden de grootste uitdaging: “Je praat met ontwerpers, trekt tips na en zoekt op internet. Of je belt gewoon een museum, of dat nu in Washington is of in Amsterdam. Vaak kom je tot verrassende vondsten. Zo had ik eens een zegel met daarop een lachende citroen. Vind daar de bijbehorende kaart maar eens van! Toch is dat gelukt, in Frankrijk, en dat geeft een enorme voldoening. Bovendien kom je met allerlei mensen in contact in binnen- en buitenland. Je verbreedt met deze hobby dus ook nog eens je horizon.”
De beste ofwel maximale compositie heeft geen dagtekeningstempel maar een picturaal stempel (dat wil zeggen, met een afbeelding erin): heb je een zegel en kaart met de gestileerde Friese vlag, dan heeft de stempel dat idealiter ook. Op de favoriete kaart van Van der Leeden is iets soortgelijks het geval: het betreft een kaart van de Olympische Spelen uit 1928 met een speciaal stempel dat destijds is gebruikt op het terrein van de Olympische Spelen in Amsterdam. Het plaatje is dan compleet. ofwel: de concordantie is volledig.
De twee verzamelaars pleiten er dan ook voor dat er meer picturaalstempels komen. “Vooral met het oog op de jeugd is dat belangrijk: zij zijn gevoelig voor het verzamelen van thema’s, het liefst kleurrijk, zoals Suske en Wiske of Bert en Ernie. Maximumkaarten lenen zich daar uitstekend voor, vooral als er ook nog eens picturaalstempels worden gebruikt.”
Voorwaarde voor een goede maximum kaart is ook dat alle elementen qua tijdstip kloppen. Roffelsen heeft bijvoorbeeld een kaart van Máxima – tevens zjjn mooiste exemplaar- waarbij dit optimaal het geval is: een zegel in verband met haar aanstaande huwelijk (uitgiftedatum 10 januari 2002), een portretfoto en tot slot een afstempeling Amsterdam met als datum 2/2/2002, zijnde de huwelijksdatum, om 14:00 uur. Alles is, kortom, perfect met elkaar in lijn.
Beiden zijn al meer dan 22 jaar in de ban van maximafilie. Van stoppen is geen sprake. “Het is een fantastische hobby”, benadrukt Van der Leeden nog eens. “Als bloemist maak ik graag bloemstukken, omdat je dan van verschillende bloemen een prachtige kleurencompositie kunt maken. In de maximafilie werkt dat concept net zo. Bij alles denk je na: wat is het mooiste aspect van deze postzegel en waar plak ik die zegel om het stempel zo goed mogelijk uit te laten komen? Je bent. kortom, altijd op zoek naar de juiste compositie en dat is fantastisch om te doen!”
Ben je geïnteresseerd in Maximafilie? Word dan lid van de Vereniging voor Kinderpostzegels en Maximafilie.
————————————————————————————————————————————–
Elke week duiken we in ons archief en zal er een oude Collect de revue passeren. Het verhaal van vandaag komt uit Collect 44 (pdf, 3 MB). Kijk hier voor een overzicht van alle (beschikbare) nummers. Collect wordt uitgegeven door TNT Post en een abonnement is kosteloos. Wil je het ook ontvangen, vraag het gratis abonnement op Collect dan hier aan.
(nog geen stemmen)
Loading ...- Delen:
Loading ...
Reacties (6) Schrijf een reactie
Nou ben ik heel benieuwd waar de stempels vandaan komen.
Wacht je op een beurs en kijk je of daar de stempel tussen zit?
op het postkantoor?
in een winkel?
bedrijf?
vereniging?
en waar blijven de stempels die ooit gebruikt zijn door tnt?
Moet ik dan naar het museum?
of zelf maken?
@Linda,
vroeger was dat gemakkelijk. je had evenementen, zoals exposities en de floriade en zo, waar een postkantoortje was voor speciale postzegels en een speciale stempel. maar tegenwoordig zal ik het niet meer weten! behalve dan een stempel met alleen een plaatsnaam en dat zie je ook nog vaak op maximumkaarten.
leuke vraag van jou! voor de specialisten!
@Linda,
ik heb een en ander over maximakaarten/maximumkaarten nog eens toegelicht op
http://postzegels.jouwweb.nl/stempels/maximumkaarten
@Toon bedankt voor uw reactie.
Ik heb na het lezen van u stuk nog wel wat vragen.. bijvoorbeeld:
(tussen de dag van uitgifte en de laatste dag van geldigheid).
Dit zie ik wel vaker staan, maar de meeste zegels zijn toch onbeperkt geldig?
Of gaat het hier om de waarde op de zegel?
Met het oog op de nieuwe waarde aanduiding gaat dit nog problemen geven. Ook vraag ik mij af, hoe je dan zo`n plaats stempel krijgt.
Op ons postkantoor
hebben ze alleen zo`n hele lelijke grote
stempel die je echt niet op je zegels wilt hebben…
en mag je een kaart met een zegel op de voorkant versturen?
linda, die geldigheid gold inderdaad voor 1977. daarna is alles “onbeperkt” geldig gebleven (tot dusverre). overigens is het zo dat maximakaarten in principe niet zijn bedoeld om te versturen.
en die nieuwe grote stempels zijn OK, maar zijn niet zo mooi als de ouderwetse (thematische) stempels.
laat de specialisten van de vereniging daar maar wat over zeggen.
Om tot een juiste maximumkaart te komen zijn drie elementen belangrijk. Zegel, kaart en stempeling.Door abonnee te worden van een filatelistisch tijdschrift( bv. Filatelie) blijf je op de hoogte welke nieuwe zegels er gaan verschijnen.Nieuwe stempels en hoe je deze kunt verkrijgen worden ook hierin besproken. TNT Collectclub geeft tevens voldoende info op hun website over recente uitgiftes. Als er zegels verschijnen die interessant zijn om een plaats in je verzameling te krijgen kun je ook proberen met deze zegels een leuke maximumkaart te maken. Stel: je verzamelt alles over Rotterdam dan is het jaar 2010 een prima jaar. De Tour de Francezegels en vooral één van de jubileumzegels past dan precies in jouw verzamelgebied. Op deze jubileumzegel staan naast de 50-jarige Euromast meerdere herkenbare elementen zoals het standbeeld van Zadkine, de Willemsbrug,de kubuswoningen en het kantoorgebouw van Nat. Nederlanden. Ansichtkaarten van deze objecten zijn gemakkelijk te vinden. De stempeling is een heel ander verhaal.Gewone dagtekeningstempels met daarin alleen de plaatsnaam zijn verkrijgbaar op,helaas schaars wordende postkantoren en TNT-verkooppunten in b.v.boekhandels en supermarkten.De kwaliteit van de stempeling is jammer genoeg vaak niet best.De oorzaak is te vinden in de grootte van de stempel,de inkt die gebruikt wordt,de gladheid van de kaart en de medewerking/interesse van de baliemedewerker. Het resultaat is dan vaak teleurstellend hoewel voor de ware maximafilist dit toch de manier is om tot een correcte maximumkaart te komen. Onderaan dit schrijven geef ik een mogelijke oplossing om toch goede dagtekeningstempels op maximumkaarten te verkrijgen. Met de gelegenheidstempels ligt het anders. Het is al jaren zo dat op filatelistische evenementen,b.v. Postex en Loosdrecht,TNT aanwezig is waarbij deze stempels gebruikt worden. Vaak qua ontwerp aansluitend op nieuwe (beurs)zegels. Met de juiste prentbriefkaart( die je van tevoren al hebt aangeschaft) kun je dan een prima maximumkaart maken met een duidelijk stempel.De stempels worden na korte tijd buiten gebruik gesteld zodat je hiervan niet onbeperkt gebruik kunt maken. Of deze dan naar een museum gaan weet ik niet. Je kunt er in ieder geval niet meer over beschikken. Tot op heden zijn de zegels uitgegeven ná 1977 frankeergeldig en dus ook bruikbaar voor het maken van een maximumkaart. Binnen de FIP regels van de Maximafilie geniet een datum van gewone plaatsnaam-afstempeling die óp of vlakbij de datum van uitgifte ligt, de voorkeur. Het is echter géén must. Vooral gelegenheidstempels kunnen nog een mooie maximumkaart opleveren in combinatie met een oudere,geldige zegel. Het leuke van deze manier van verzamelen is dat je ook écht met je hobby bezig bent. Vooral binnen thematische tentoonstellingsinzendingen zie je meer en meer maximumkaarten verschijnen. De maximumkaart geeft immers veel meer informatie over wat er nu eigenlijk op de postzegel staat.Denk hierbij aan de kleine ”Mooi Nederland” zegels waarbij soms wel 8 elementen die,vaak onherkenbaar,op de postzegel staan,door een maximumkaart belicht worden en hierdoor wel te herkennen zijn. Kortom: Maximafilie is echt de moeite waard!
De Vereniging voor Kinderpostzegels en Maximafilie heeft een eigen nieuwtjesdienst die nederlandse maximumkaarten in abonnement levert van recente zegels en tevens een kleine maar interessante voorraad van oudere nederlandse maximumkaarten heeft. Zij zorgt voor correcte stempelingen van een prima kwaliteit. Dus,heeft u interesse in deze manier van verzamelen,neem dan contact op met de secretaris van deze vereniging (zie geheel boven) die dan zorgt voor de juiste info.
Schrijf een reactie