Destijds sprak PTT Post (in combinatie met een prentbriefkaartenuitgever) met behulp van de ‘postzegeltaal’ de Nederlandse gemeenschap op een geheel andere manier persoonlijk aan als dat tegenwoordig het geval is. De stand van de postzegel was daarbij toen belangrijk, terwijl nu de afbeelding (van de postzegel) zélf de communicatie moet aanbrengen. In het ‘toen’ en het ‘nu’ was/is duidelijk een overtuigend persoonlijke interactie én betrokkenheid aanwezig.

Inleiding
- “Het succes van de Persoonlijke Postzegel zit ‘m in het strikt persoonlijke, de emotionele verbondenheid met én de directe herkenbaarheid van de afbeelding”, stelt Arjan Jochems, Markt Manager Verzamelmarkt van TNT Post.
- Deze postzegel is een open podium, waar de gebruiker naar hartelust mee kan experimenteren. De postzegel is pas af als de gebruiker zijn gedeelte binnen het kader heeft ingevuld.
- Ook het al maar toenemende individualistische denken, handelen en streven van de huidige ‘ik-maatschappij’ speelt een grote rol bij het succes van de Persoonlijke Postzegel. Iedere Nederlander kan, geheel in overeenstemming met de tijdgeest, zich zelf op een postzegel laten afbeelden. De consument kan zich (als kuddedier) sociaal onderscheiden. Het werkt statusverhogend. Hierbij is duidelijk sprake van ‘verheerlijking’ van het eigen ego. ‘Afgebeeld-worden-op-een-postzegel’ was immers tot voor kort alleen maar weggelegd voor leden van het koninklijk huis en andere hoogwaardigheidsbekleders.



De gevolgen van het Persoonlijke Postzegel-beleid
TNT Post weet voortdurend, in hoog tempo, steeds weer nieuwe samenwerkingsverbanden (o.a. met Plus Magazine (nvph 2563b), weekblad Margriet (nvph 2563c), Vlinderstichting (nvph 2563d), Kastelenstichting en Rijksmuseum) aan te gaan om ‘gezamenlijk’ Persoonlijke Postzegels uit te geven. Daarmee neemt niet alleen de omvang van de consumenten als doelgroep toe, maar ook de omzet en inkomsten van het beursgenoteerde postbedrijf.
Bij deze toevloed aan Persoonlijke Postzegels, die naast het officiële emissieprogramma op de gekste tijdstippen en vanwege de malste aanleidingen onverwacht over de Nederlandse samenleving worden uitgestort (door TNT Post, bedrijven, instellingen, verenigingen en particulieren), verdwijnt het aanzien en de status van de postzegel niet alleen door de kwantiteit, maar vooral door de kwaliteit met rasse schreden.
De mogelijkheid voor de consument om een eigen Persoonlijke Postzegel te maken , heeft duizenden originele en kleurrijke postzegels opgeleverd. Eind september 2003 heeft TPG Post de tien mooiste inzendingen van de

ontwerpwedstrijd ‘Bestel je eigen Persoonlijke Postzegel & win een digitale camera’ (zie deel 1 van vrijdag 4 december) verzameld op het postzegelvelletje ‘Tien mooiste van Nederland’ (nvph 2199/08). Bij de selectie werd o.a. gelet op de ‘postzegel-geschiktheid’: blijft het kenmerkende van de foto aanwezig op het kleine postzegelformaat?


Het ‘liefdelicht der zon’ van de familie Kelling uit Amstelveen. Het vrolijk glimlachende meisje van 2½ jaar, Jikke Janne, is door haar vader op het juiste trefmoment op de gevoelige plaat vastgelegd. De gevarieerde lichtval in het gezicht en het weelderig springende haar krijgt alle aandacht op deze zegelvullende foto. De diagonale plaatsing van het kind onderstreept haar levendige uitstraling tegenover een neutraal donker gekleurde achtergrond ten zeerste.
Tirza van der Velde uit Oosternijkerk heeft tijdens een meivakantie in Denemarken (Jutland) deze foto gemaakt. Het geel van het koolzaad komt overeen met de ‘witte-mooi-weer-wolkjes’ tegen de blauwe lucht. Vanuit een bijzonder laag standpunt (kikkerperspectief) heeft de maakster van deze foto het koolzaad vastgelegd.De denkbeeldige diagonale lijn van linksboven naar rechtsonder suggereert groei en de beweging van een windvlaag. De contrastrijke primaire kleuren met het wit geven aan de postzegel een fleurig opgewekte en frisse lente-uitstraling. De wedstrijdleiding had bijzonder oog voor de ‘ levenvreugd’, die deze foto uitstraalt. Wel, toen ik met maakster in gesprek was, vertelde ze: “Ik leef en voel in het voorjaar intens met de natuur mee als alles groeit, bloeit en zingt. De mooiste tijd van het jaar heb ik geprobeerd met deze foto in al zijn grootsheid, pracht en praal te vatten.”
De afbeeldingen binnen de kaders van de Persoonlijke Postzegels zijn veelal van een bijzonder laag gehalte. Raak getroffen karakteriseringen als “egaliseren”, “democratiseren” en “afvlakken” komen in zijn betoog voor. Van treffende krachttermen als “populariseren”, “devalueren”, “grof”, “plat” en “vulgair” is nog net geen sprake.
Dat het aanzien van de Persoonlijke Postzegel steeds groter wordt, blijkt o.a. uit de oprichtingsvergadering van de Persoonlijke Postzegel-verzamelaarsgroep tijdens Postex 2009 in Apeldoorn. Lia Vieveen heeft ons op postzegelblog daar uitgebreid over geïnformeerd op 16 oktober 2009.
De revolutionaire ontwikkeling van de Persoonlijke Postzegel geeft een onoverzichtelijk en oneindig grote hoeveelheid postzegels met een ontstellend hoog aanschafbedrag per jaar. Voor de verzamelaar werkt het demotiverend. Tijdens de oprichtingsvergadering van ‘verzamelaars-van-Persoonlijke-Postzegels’ werd daarom ook gesteld: “Beperk je door specialisatie!”

Een opzienbarende‘samenwerkings-noviteit’ vormt die tussen TNT Post en de Koninklijke Nederlandse Munt (KNM), waarover Kees Verhulst ons op 27 november via Postzegelblog trakteerde. In gezamenlijkheid wordt de 20 cent Inhulgingspostzegel van koningin Juliana (nvph 507) in puur zilver uitgegeven. De uitgiftedatum is nog niet bekend. Naderhand volgen er meer ‘postzegels’ in zilveren uitvoering uit de regeerperiode van Juliana.


Overigens introduceerden TPG Post en KNM in 2002 ook al een driedimensionale bewerking in edelmetaal van een kinderpostzegel uit 1957 (nvph 706) met daarop het meisjesportret van de schilder Cornelis Cruseman (1797 – 1857) in een oplage van 2500 stuks. In dat jaar zijn er nog meer metalen zegels verschenen: nvph-nummers 769, 931, 1215, 1416 en 1442.
Behalve de foto van de eerste ‘kinderzegel’ heb ik er nooit weer iets over gelezen, daarvan gehoord of gezien. Wie beschikt over aanvullende, visuele informatie? Aanschouwelijke reacties, eventueel met informatie s.v.p. opsturen naar info(apenstaartje)postzegelblog.nl.

Bijgaand Decembervel 2009 bezit de logo’s van Kruidvat en Trekplijster (rechtsboven). De totale oplage van alle Decembervelletjes omvat 11.647.150 stuks; 752.250 exemplaren daarvan dragen de logo’s van Kruidvat en Trekplijster. Bijgaande button zal de zegelverkoop (gedragen door postzegelverkopers in postkantoren en winkels) ongetwijfeld stimuleren.
Een actueel overtuigend voorbeeld van de huidige kwaliteitsreductie van de postzegel is ook al in het officiële emissieprogramma van TNT Post te vinden, namelijk de nieuwste Decemberpostzegels. De democratisering heeft zich écht meester gemaakt van de vormgeving van deze postzegelemissie. Gevolg? Te gemakkelijk te vatten én te eenzijdig uitgevoerde platte en simpele ‘herhalings-plaatjes-postzegels’:
- vier raamdoorkijkjes op een kerstboom,
- drie cadeautjes met een gestrikt lint,
- twee raamdoorkijkjes met een proostende persoon (overigens wel het meest speelse duo de tien Decemberzegels).

Samenvattend
De combinatie van technische mogelijkheden en sociaal-maatschappelijke benadering heeft een oud en authentiek gebruiksvoorwerp, de postzegel, dus een geheel nieuw[e] leven en functie gegeven. De populariteit en betrokkenheid bij de postzegel van de consument neemt interactief hand overhand toe. Nederland gaat massaal ‘aan-de-postzegel’. De postzegel begint als ‘sociaal medium’ een algehele integratie in de samenleving.
Aan de pittige, grenzenloze en zelfverzekerde slogan van TNT Post van dit moment “Sure we can” ging enkele jaren geleden de slagzin “De wereld verandert, TPG Post verandert mee”. TNT Post, destijds TPG Post geheten, denkt (gelijk een kameleon) zelfs met u mee door speciale Persoonlijke Postzegels op aanvraag aan te maken. De marktgerichte TNT Post denkt dan ook werkelijk aan alles. Uiteraard . . . met een commerciële instelling én bedoeling.

















Reacties (8) Schrijf een reactie
TNT Post is een prima bedrijf, zolang ze maar winst maken. daar is niks mis mee. postzegels verzamelen is een ander hoofdstuk. wie verzamelt er nog postzegels? en dan bedoel ik wie probeert nog “compleet” te blijven wat Nederland betreft? persoonlijke postzegels buiten beschouwing gelaten uiteraard, want daar kom je nooit meer aan, er worden er duizenden per jaar gedrukt.
Betekent democratisering hetzelfde als nivellering? Betekent het feit dat iets bereikbaar wordt voor velen en benut kan worden door velen meteen dat het plat en aftands moet worden. Nee dat betekent het niet, maar mondt helaas wel vaak daarop uit.
Het is begonnen met de veel te hoge oplagen en ten grondslag daaraan lag het feit dat PTT winst zou moeten maken. Een wijd verbreid misverstand in onze tijd dat bedrijven winst moeten maken. Dat moeten ze alleen als er directeuren en aandeelhouders zijn die x keer de Balkenende norm willen verdienen. Maar je had vroeger zoiets als ‘nutsbedrijven’, die deden hun werk ten behoeve van de gemeenschap, hoefden geen verlies te lijden maar eventuele winst kwam ten goede aan de gemeenschap. Je kunt dus best ook een prima bedrijf hebben zonder dat ze winst maken. Dat persoonlijke winstbejag is de oorzaak van alle ellende. In de tegenwoordige foute kapitalistische interpretatie van het neo-Darwinisme lijkt het wel alsof concurrentie het enige is dat telt en je ziet wat er dan gebeurt: af en toe dondert de zaak in elkaar en is daarna het verschil tussen arm en rijk weer groter geworden. Gaat met TNT ook nog wel gebeuren, de voortekenen zijn er al als je goed de krant leest en het lot van de postbodes volgt.
Maar goed Toon, wie verzamelt er nog schilderijen. Niemand maakt tegenwoordig een schilderij van zijn geliefde maar een digitale foto. Dus zou de simpele conclusie van Toon zijn: wie verzamelt er dan nog schilderijen? Zijn conclusie klopt van geen kant.
Compleet zijn is een kenmerk van de filatelie waar velen naar streven en dat is een terecht streven. Het moet niet, het mag. Ik denk dat als de uitgifte van postzegels gestaakt zal gaan worden, iets wat binnen nu en tien jaar te verwachten valt, het aantal filatelisten zelfs zal toenemen!
op dit moment loopt de stelling nog: over tien jaar is er geen post meer. nou, volgens mij dus wel!
“het aantal filatelisten zal zelfs toenemen”….zegt Jos, als er geen post meer is.
dat gelooft geen mens. de moderne postbedrijven moeten het wat de postzegels betreft van “moderne verzamelaars” hebben. het gros van de postzegels die tegenwoordig worden uitgegeven, verdwijnen zo in de albums.
als er geen post meer is, zal de bevolking in korte tijd niet meer weten wat een postzegel is.
Het is juist de overvloed die de filatelie de das om doet. Het aantal verzamelaars zal afnemen maar het aantal filatelisten zal toenemen. Het verschil zit em in de aandacht die de individuele zegel krijgt. De gebieden zijn afgesloten, de kans dat je iets compleet krijgt wordt groter. De achtergronden voor de uitgifte van zegels krijgen ook belang. Allerlei aspecten zoals drukfouten, afwijkingen, worden weer belangrijk. Vroeger zouden we deze discussie per brief via een blad doen, nu zitten we elkaar per minuut in de haren via dit blog, zie jij over tien jaar nog postzegels?
Je hebt geluk Jos! Over jouw opmerking over drukfouten-op-postzegels hoop ik dit jaar nog uitgebreid terug te komen. Nog even geduld . . .
@jos,
of er over tien jaar nog postzegels zijn hangt af van allerlei factoren. voorlopig is de postzegel een melkkoe voor de postadministraties. maar als ze allemaal doorgaan zoals in Frankrijk (meer dan 100 uitgiftes per jaar) gooien de nieuwe verzamelaars de handdoek in de ring. om kosten te besparen zullen de postdiensten wel over gaan op port-betaald-afdrukken of zoiets, dus geen postzegels, wel post.
Zo lang particulieren brieven e.d. blijven versturen aan familie en vrienden blijven postzegels nodig. “Port betaald” is niet voor particulieren, maar voor bedrijven/organisaties.
Variatie in het aanbod van verschillende zegels is gewoon leuk! In de periode zo rond 1960-1965 had je slechts een keuze uit de 4c Cijfer, de 12c Juul, en dezelfde waarden als Kinderzegel en de 12c Europa! Wat een keus!!!! Daar werden de “echte filatelisten” mee grootgebracht ….
Wie kloeg er toen over de filatelie?????
En wie over PTT Post???
De zelfde oude heren die toen in 1956 de Europa zegels verschenen, moord en brand schreeuwden ….
En over ontwerpen??? Wat waren dat voor prutsers met hun 4c, 6c en 10c Landschappen??? Die lange frankeerserie is er nooit gekomen! PTT Post hield toen al van experimenteren en viel af en toe op haar neus. En wat werd het Korfbal zegel verguisd!!!
Bate, heb je daar al iets over geschreven?? HET ontwerp van onze Grande Dame????
Over het eminent uitgebalanceerde ontwerp van de Korfbalpostzegel van de “Grande Dame”, Marte Röling, heb ik wel eens iets inzichtelijks van de achtergrondvisie van de ontwerpster geschreven. Of het op postzegelblog terecht is gekomen, moet ik nazoeken. Mocht dat niet het geval zijn, dan komt dat op redelijk kort termijn.
Schrijf een reactie