Jubilea van vijf goede doelen

1

Op 30 maart heeft Lia al een eminente beschrijving van Jager & Neyndorff over de vijf jubileumpostzegels van goede doelen op Postzegelblog geplaatst. Toch zijn er aspecten van het postzegelvelletje onderbelicht of in het geheel niet beschreven. Vandaar nogmaals aandacht voor de Jubileumpostzegels 2009.

jubileumzegels_2009_goede_doelen

Ter voorkoming van een ‘ontsporing’ in de vele afbeeldingen van dit postzegelvelletje volgt als inleiding een globale verkenning om enigszins wegwijs te worden in het totaalbeeld.

Klik op de afbeelding voor een vergroting

In de tweede en derde verticale baan (postzegelafbeeldingen) staat een glazen vitrinekast op een opvallende en centrale plaats in een moderne huiskamer. Links van deze transparante kast (met vijf lagen) bevindt zich een tafelblad met daarop een fruitschaal met daarin appels, sinaasappels en een ananas. Op dit blad staat ook een televisietoestel en daarvoor ligt een vijftal euromuntstukken. Ietsje linksboven het tafelblad hangt iemand een vlaggetjesslinger op. Daar boven hangt al een kinderfiguurtjesslinger, die zich (als beelddoorloper) voortzet op twee postzegels.

Rechts van de vitrinekast is nog een deel van de huiskamer zichtbaar. Rechtsonder staat een kast met daarop een feestelijke ‘driedelige-etage-taart’. Boven de taart voert een trap naar een hoger gelegen vertrek. Op een kast in deze kamer prijkt een bos bloemen in een zilveren vaas. De bloemenschaduw op de wand veronderstelt een sterke belichting van links door de zon.

Slingers, taart en bloemen verhogen op een feestelijke manier de jubilea van vijf charitatieve instellingen, die op een bijzonder originele manier gelijkwaardig op postzegels in het zonnetje worden gezet onder het mom: “Eenheid in verscheidenheid”.

* 60 jaar kankerbestrijding Koningin Wilhelmina Fonds: “Gezonde sprong vooruit”

KWF Kankerberstrijding gaat al 60 jaar voorop in de strijd. Samen met patiënten, onderzoekers, artsen, donateurs,  bedrijven en vrijwilligers.
www.kwfkankerbestrijding.nl.  Giro 26000 Amsterdam.

De energiek omhooglopende ledenpop (gebruikelijk bij tekenonderwijs) verwijst naar een aanbeveling voor een gezond leven: beweeg voldoende. De opgaande lijn in de loper en de feestslinger verwijst naar het voortschrijdend wetenschappelijk inzicht en succes bij de genezing van kanker. De kinderfiguurtjes van de feestslinger houden elkaar bij de hand. Een uitbeelding van de samenwerking tussen de schenkers, onderzoekers, patiëntenverenigingen en KWF Kankerbestrijding.

* 110 jaar Vogelbescherming Nederland: “Controle op de vogelstand”.

Wordt lid van Vogelbescherming Nederland. Al 110 jaar bescherming van vogels en hun leefgebieden in Nederland en wereldwijd.
www.vogelbescherming.nl. Giro 656500 Zeist.

Het afgebeelde raam geeft zicht op de vrije natuur met een aantal zwart-bonte koeien in het weiland met op de horizon een bomengroep rondom een boerderij. Tegen een halfbewolkte lucht vliegt een boerenzwaluw. De op de kopstaande verrekijker verwijst naar het nauwlettend volgen van de vogelsoorten en het ei naar de kwetsbaarheid van veel vogels.

* 95 jaar Cordaid Mensen in Nood: “Wereldwijd bescherming aan mensen in nood”.

Noodhulp en wederopbouw voor de armste mensen wereldwijd. Al 95 jaar.
www.cordaidmenseninnood.nl. Giro 667 Den Haag.

De wereldwijde hulp van Cordaid wordt uitgebeeld door een atlas, die onderdak biedt aan een groep menselijke figuurtjes. Hun neutrale uitvoering vertegenwoordigt alle culturen.

* 60 jaar Zonnebloem: “Gezellig samen kunnen zijn” en “Ontmoeting van culturen”.

De Zonnebloem. Bijzondere ontmoetingen voor zieken en gehandicapten. Al 60 jaar goed voor elkaar!
www.zonnebloem.nl. Giro 145 Breda.

De sociale bezigheid van koffie- of theeschenken verwijst naar het ondersteunen van sociale contacten van mensen met een lichamelijke beperking; een van de belangrijkste doelstellingen van De Zonnebloem. De verscheidenheid aan de kopjes (klassiek, oriëntaals, modern) staat voor het universele karakter van de hulp.

* 60 jaar SOS-Kinderdorpen: “Een thuis, de belangrijkste bouwsteen in een kinderleven”.

SOS-Kinderdorpen zorgt er al 60 jaar voor dat weeskinderen kunnen opgroeien in een gezin.
www.soskinderdorpen.nl.  Giro2280 Amsterdam.

Transparante blokken zijn voorzien van foto’s van kinderen uit alle windstreken. Transparantie is een van de kernwaarden van SOS-Kinderdorpen. De fotoblokken zijn samen met de speelblokken (gestapeld als huisjes) een vanzelfsprekende en hartverwarmende uitbeelding van de hulp van SOS-Kinderdorpen. De organisatie biedt hulp bij de opvang van wezen en verlaten kinderen waar ook ter wereld.

Origineel etaleren van de organisaties

1. “Een vondst is om iedere organisatie onder te brengen in een van de lagen van een vitrinekast. “Elke organisatie is even goed uitgelicht, zodat ieder evenveel aandacht krijgt”, aldus de ontwerpsters Helene Bergmans en Judith Brüggenwirth van bureau Barlock.

2. Ingenieus is ook de manier waarop de organisatienaam en het jubileum op de rug van een van de boeken die in iedere laag van de kast als onopvallend attribuut zijn neergezet. Inderdaad onopvallend (klein/onleesbaar) en daardoor zal deze postzegel als frankeerzegel voor velen op een brief een ‘onbegrijpbare postzegel’ worden! Zie het op een na laatste deelhoofdstuk.

jubileumzegels_2009_goede_doelen

3. De logo’s van de vijf organisaties krijgen ieder ook nog een inhoudelijke ‘aspecten-ondersteuning’ van een kreeft (Kankerbestrijding op postzegelrand), boerenzwaluwen (Vogelbescherming op postzegelrand), globezitzak (Cordaid, overgang tab – postzegel), radio (De Zonnebloem als omroeporganisatie in de begintijd, op tab) en bromtol (SOS-Kinderdorpen, op de tab).

4. Twee postzegels met tab zijn beelddoorlopers (Kankerbestrijding en Cordaid). De linker en rechter postzegelrand vormen deels zowel een kleur- als een beelddoorloper. Hiermee wordt toch verbondenheid van de goede doelen (ondanks de verscheidenheid in doelstelling en karakter van de organisaties) gesuggereerd.

Noviteiten (ook op termijn?)

1. Op een grandioze wijze toont TNT Post bij deze emissie haar sociale en meelevende gezicht door bij iedere organisatie niet alleen het e-mailadres te vermelden, maar ook nog het gironummer.

ansichtkaart_-bijkletsen_zonnebloemansichtkaarten_feestje_cordaid

2. Voorts stelt TNT Post haar distributiekanalen beschikbaar voor de verkoop van een jubileumset van vijf vrolijke vierkante kaarten, ook ontworpen door beide dames van ontwerpbureau Barock. Het postzegelvelletje van 4,40 euro wordt met de vijf kaarten verkocht voor 5,50 euro. Hiervan gaat 1,10 euro naar de vijf goede doelen.

3. Ger Jacobs, Commercieel Directeur TNT Post, zei op 24 maart op de Postzegel Event in Haarlem: “Kinderzegels behoren tot een vast onderdeel van het emissiebeleid, de rest van de bijslagzegels willen we van af.” Met andere woorden de hierboven vermelde prentbriefkaartverkoop zou op termijn wel eens de plaatsvervangende inkomstenbron (moeten) kunnen worden van het goede doel van het Nationaal Fonds Ouderenhulp (Zomerzegels) en het Rode Kruis (Rode Kruiszegels).

nvph-1043-1045

4. De eerste gecombineerde ‘samenhangende-postzegeluitgave-van-goede-doelen’ was in 1974 met de emissie ‘Natuur en Milieu’ (nvph 1043/1945). Naast de bijzondere en overeenstemmende aard van de postzegelonderwerpen was de omstandigheid dat de lokettist uit één vel meteen drie zegelwaarden hoefde te scheuren in plaats steeds een nieuw vel te moeten pakken. Het postzegelvel omvat 90 postzegels met daarin 30 series. Hét begin van de ‘efficiëntieslag’!

De postzegel als frankeerzegel op een envelop

Een praktisch handelende én kritische denkende filatelist heeft vorige week door kopiëring vijf losse postzegels op het juiste postzegelformaat in kleur aangemaakt en een stel vrienden voorgelegd met de vraag: “Kunnen jullie mij vertellen wat voor boodschap deze vijf verschillende postzegels uitdragen?”

De antwoorden (na een ‘bestudeerperiode-in-stilte’) waren divers én opzienbarend, doordat de te klein gedrukte informatieteksten op de ruggen van de boeken niet werden opgemerkt en gezien. Enkelen meenden in de vijf ‘blanco postzegels’ zelfs een aaneensluitend verband te moeten vinden. Welke bleef een raadsel.

Toch wisten een aantal een antwoord te bedenken:
Zegel 1 Kankerbestrijding: [a] biolologie-onderwijs het functioneren van het menselijk lichaam, [b] feestelijke ondersteuning van het kunstonderwijs op de academie.

Zegel 2 Vogelbescherming: [a] reklame voor verrekijkers, [b] noodzaak van dubbele beglazing (milieu).

Zegel 3 Cordaid: [a] ANWB-bewegwijzering, [b] gastvrijheid.

Zegel 4 Zonnebloem: aandacht voor de koffiebranders Douwe Egberts en Van Nelle.

Zegel 5 SOS-Kinderdorpen: [a] het centraal stellen van peuterzalen en/of kleuterscholen.

Hieruit blijkt onomwonden dat bij een functioneel frankeergebruik van een van deze postzegels (zonder informatie-tab) op een brief de postzegel als betekenisdrager, als info-overbrenger en/of als info-bemiddelaar/beeldboodschapper zijn doel voorbij schiet. Aspecten van de jubilerende organisaties worden zonder een korte informatieve tekst in het geheel niet gezien, herkend en/of benoemd.

Het idee zijn vrienden een geïsoleerde postzegel voor te leggen, komt voort uit het feit dat het overgrote deel van de briefschrijvers (niet-filatelisten) een brief frankeert zónder de informatieve tab (tekstzegel/-strookje) links van de rijen verticale postzegels. Na een vluchtige ‘ooglijke-ontmoeting-met-de-postzegel-op-een-envelop’ zal de bijzondere frankeerzegel voor hem/haar helaas als een ‘onbegrepen-en-betekenisloze-postzegel’ terzijde worden gelegd! De ‘attenderingswaarde’ van het postzegelonderwerp is niet overgekomen. De postzegelafbeelding blijft een gesloten boek.

‘Postzegel-herhalingen’ van drie goede doelen

nvph-661_kankerbestrijding(1) Kankerbestrijding 1955 (nvph 661/65 mét bijslag) met kreeft/krab als embleem. De microscoop verwijst naar het wetenschappelijke kankeronderzoek. De krab verwijst naar het Griekse woord ‘cancer’.

nvph-929_kankerbestrijding(2) Kankerbestrijding 1969 (nvph 927/29 mét bijslag). Het kankerembleem van het Koningin Wilhelmina Fonds (KWF) geeft een gestileerde kreeft/krab weer.

nvph_1053_kankerbestrijding(3) Kankerbestrijding 1974 (nvph1053) toont een krab weergegeven onder een bolvormige lens, die ruimtelijk te zien is door de schaduwtekeningen en spiegeleffecten. Het ‘vorsende oog’ van de wetenschap wordt hiermee ook verbeeld.

nvph_1403_kankerbestrijding(4) Kankerbestrijding 1988 (nvph 1403) toont de schouder- of nekpartij van een gezond menselijk lichaam als einddoel van het kankeronderzoek, zoals die op een zwart-wit foto zou kunnen staan. De schouder-/nekpartij is behalve om esthetische redenen (sierlijke lijn) ook om medische redenen gekozen, omdat deze plek belangrijk is bij het kankeronderzoek vanwege lymfklieren die daar zitten.

Over de gehele postzegelafbeelding is een streepjes-structuur te zien, die rechts verkleurd in donkerpaars. De kleurverandering kan gezien worden als verandering in de celstructuur (kanker?). Paars is gekozen, omdat vaak bij het onderzoek afwijkingen in het weefsel zichtbaar worden gemaakt door deze kleur. Het getal ‘75’ verwijst [a] naar de frankeerwaarde, [b] naar het aantal jubileumjaren van het Nederlandse Kanker Instituut.

nvph-1043_vogelbescherming(5) Vogelbescherming 1974 (nvph 1043) geeft een roofvogel weer (kromme snavel); één van de meest bedreigde vogelsoorten in ons land.

(6) De Zonnebloem heeft op aanvraag een Persoonlijk Postzegelboekje uitgegeven in 2007. Zie de beschrijving op postzegelblog van 23 september 2007.

Mocht ik toch een van de goede doelen vergeten hebben dan hoop ik daarover een reactie van u binnen te krijgen.

Beoordeel met 1 sterBeoordeel met 2 sterrenBeoordeel met 3 sterrenBeoordeel met 4 sterrenBeoordeel met 5 sterren (nog geen stemmen)
Loading ... Loading ...
  • Delen:
  • Delicious
  • Hyves
  • Facebook
  • eKudos
  • MSN Reporter
  • NUjij
  • Twitter
  • LinkedIn
  • Digg
  • Google
  • Windows Live Favorites
PrintSchrijf een reactie

Bate Hylkema schrijft vanaf 1980 artikelen over filatelie en woont in het Friese Beetsterzwaag.

Reacties (1)

  • johan op 10 mei 2009 om 08:40

    Ik zou graag willen weten wie wie steunt bij deze uitgifte. Betalen de goede doelen TNT om hun goede doel te promoten middels dit vel? Vroeger steunde de klant het goede doel middels de toeslag. Nu wil TNT er grootendeels vanaf. Vroeger steunde de postzegelverzamelaar mede het goede doel. Dat vond ik nooit erg. Nu moet dat dan maar via dure postzegelboekjes en alleen nog de kinderzegels? Ik vraag me af of die puur zakelijke houding bevorderend is voor het imago van TNT? Het leven bestaat niet alleen maar uit ‘nemen’ maar ook uit ‘geven’. De toeslagzegels gaven juist kleur aan de zegels. Maatschappelijk bewust ondernemen is blijkbaar min of meer passé?

    gr Johan

Schrijf een reactie